xuân

Đình Bắc càng hay, tuyển Việt Nam càng lộ vấn đề

Nguyễn Đình Bắc giúp tuyển Việt Nam lật ngược thế trận trước Pakistan, nhưng màn trình diễn ấy cũng cho thấy hàng công vẫn phụ thuộc nhiều vào khả năng tạo đột biến của anh.
Đình Bắc ảnh 1Đình Bắc ảnh 1

Nguyễn Đình Bắc không đá một phút nào trong hiệp một chiều 2/10. Nhưng khi trận đấu kết thúc, gần như mọi điểm nhấn tấn công của tuyển Việt Nam đều có dấu chân của anh.

Đình Bắc vào sân ngay đầu hiệp hai thay Nguyễn Tài Lộc, thời điểm Việt Nam đang bị Pakistan dẫn 0-1 và chơi một trong những hiệp đấu bế tắc nhất từ đầu FIFA ASEAN Cup. Chưa đầy 15 phút sau, anh kéo bóng bên trái rồi trả ngược để Hoàng Đức sút tung lưới Pakistan. Đến phút 79, tiền đạo này tự mình nâng tỷ số lên 3-1, trước khi chọc khe cho Williams Minh Hoàng ấn định chiến thắng 4-2 trong thời gian bù giờ.

Một bàn, hai kiến tạo trong 45 phút là màn trình diễn nổi bật. Nhưng nếu chỉ dừng ở những con số, giá trị của Đình Bắc trong trận đấu này vẫn chưa được phản ánh đầy đủ.

Anh thay đổi cách tuyển Việt Nam tấn công.

Trước khi Đình Bắc xuất hiện, bóng được luân chuyển nhiều nhưng thiếu người có thể làm hàng thủ Pakistan mất cấu trúc. Sau giờ nghỉ, Việt Nam bắt đầu có những pha kéo bóng, chạy sau lưng hậu vệ và tấn công khoảng trống với tốc độ cao hơn. Phan Tuấn Tài cũng vào sân cùng thời điểm, rồi chính anh chuyền cho Hai Long gỡ hòa ở phút 50.

Sự thay đổi không chỉ nằm ở hai con người mới. Quan trọng hơn, Việt Nam từ một đội cố gắng chuyền bóng qua đối thủ trở thành một đội biết tấn công vào đối thủ.

Đình Bắc là trung tâm của sự khác biệt ấy.

Khi một cầu thủ đổi cả nhịp chơi

Đình Bắc có thứ mà tuyển Việt Nam thiếu rõ nhất trong hiệp một: khả năng làm một pha bóng bình thường trở nên nguy hiểm.

Anh có thể nhận bóng sát biên rồi đẩy thẳng vào khoảng trống, giữ bóng để kéo hậu vệ khỏi vị trí hoặc chạy sau lưng hàng thủ. Tình huống kiến tạo cho Hoàng Đức ở phút 57 là ví dụ rõ nhất. Đình Bắc tăng tốc ở cánh trái, hút sự chú ý của hàng phòng ngự rồi trả bóng đúng lúc cho tuyến hai băng lên.

Đó không phải một kỹ năng quá phức tạp về mặt chiến thuật. Nhưng tuyển Việt Nam đã thiếu chính kiểu cầu thủ dám và đủ khả năng làm như vậy suốt hiệp đầu.

Đình Bắc ảnh 2Đình Bắc ảnh 2

Đình Bắc vào sân đầu hiệp hai và trực tiếp tạo ra bước ngoặt trong chiến thắng 4-2 của tuyển Việt Nam trước Pakistan.

Pakistan phòng ngự không quá đặc biệt. Họ giữ cự ly, tranh chấp quyết liệt và chờ Việt Nam mất bóng để phản công. Đội bóng này từng thua Thái Lan 0-4 ở trận ra quân, nhưng trong 45 phút đầu, tuyển Việt Nam lại không tìm được cách đẩy đối thủ vào thế phải phòng ngự liên tục.

Bóng đi nhiều hơn người. Các pha phối hợp diễn ra trước mặt hàng thủ Pakistan, thay vì buộc hậu vệ đối phương phải xoay người chạy về phía khung thành.

Một đội muốn áp đặt thế trận cần những cầu thủ phá được sự cân bằng đó. Đình Bắc đang làm công việc ấy tốt hơn phần còn lại.

Ngay cả khi không trực tiếp ghi bàn, anh vẫn kéo theo hậu vệ và tạo thêm khoảng trống cho Hoàng Đức. Tiền vệ đội trưởng vì thế có nhiều lựa chọn hơn, thay vì phải tự tìm đường chuyền quyết định từ một thế trận gần như đứng yên.

Phút 70, Đình Bắc sút xa buộc thủ môn Pakistan phải cản phá. Ít phút sau, anh tiếp tục xuất hiện trong vùng cấm trước khi tự ghi bàn bằng một pha chạy chỗ sau lưng hàng thủ. Đến phút 84, một cú trivela của anh còn đặt Hai Long vào vị trí thuận lợi, nhưng cú dứt điểm lại đi vọt xà.

Đó là khác biệt giữa một cầu thủ “tham gia tấn công” và một cầu thủ tạo ra tấn công.

Đình Bắc lúc này thuộc nhóm thứ hai.

Chiến thắng không che được sự lệ thuộc

Đây cũng là lúc màn trình diễn xuất sắc của Đình Bắc tạo ra câu hỏi khó cho HLV Kim Sang-sik.

Một đội tuyển có cầu thủ tạo khác biệt là chuyện bình thường. Nhưng khi chỉ một sự thay đổi nhân sự khiến toàn bộ diện mạo tấn công chuyển từ bế tắc sang sắc bén, vấn đề không còn nằm ở cá nhân ấy nữa.

Nó nằm ở hệ thống.

Trong hiệp một, Việt Nam vẫn có Hoàng Đức, Hoàng Hên, Hai Long và Williams Minh Hoàng. Đó không phải đội hình thiếu chất lượng. Tuy nhiên, đội bóng áo đỏ cầm bóng khá vô hại, để Pakistan mở tỷ số phút 31 sau sai sót ở phần sân nhà và chỉ tạo được một vài cơ hội rõ rệt cuối hiệp. Minh Hoàng thậm chí vượt qua thủ môn nhưng sút ra ngoài trước khung thành trống ở phút bù giờ.

Nếu cần Đình Bắc để phá thế bế tắc trước Pakistan, điều gì xảy ra khi Việt Nam gặp một hàng thủ mạnh hơn, nhanh hơn và được tổ chức tốt hơn?

Đình Bắc ảnh 3Đình Bắc ảnh 3

Một bàn thắng và hai kiến tạo của Đình Bắc cho thấy ảnh hưởng lớn của tiền đạo này lên cách vận hành hàng công Việt Nam.

Câu hỏi ấy càng đáng chú ý khi đây không phải lần đầu tại giải này Đình Bắc quyết định trận đấu. Ở trận mở màn gặp Philippines, chính anh ghi bàn duy nhất giúp Việt Nam thắng 1-0. FIFA trước giải cũng xếp tiền đạo 22 tuổi vào nhóm cầu thủ đáng xem nhất, sau mùa giải mà anh giành danh hiệu Cầu thủ hay nhất ASEAN Cup và đồng Vua phá lưới.

Ba trận tại FIFA ASEAN Cup đang cho thấy một xu hướng. Khi Đình Bắc có khoảng trống và được đặt vào đúng vị trí, hàng công Việt Nam có người đủ sức tự giải quyết tình huống. Khi anh bị hạn chế hoặc không xuất hiện, đội bóng dễ rơi vào trạng thái chuyền nhiều nhưng thiếu sát thương.

Trận thua Thái Lan 0-2 đã đưa ra lời cảnh báo tương tự. Việt Nam gặp khó trong việc tạo sức ép liên tục, còn Đình Bắc khi vào sân cũng chỉ có một vài cơ hội không rõ ràng trước hàng phòng ngự được tổ chức chặt chẽ hơn hẳn Pakistan.

Vì vậy, bài học sau chiến thắng 4-2 không nên là “Đình Bắc quá hay”.

Điều HLV Kim Sang-sik cần tìm là cách để Việt Nam vẫn nguy hiểm ngay cả khi Đình Bắc không thể cứu trận.

Đó có thể là thêm những pha chạy sau lưng từ Hai Long, tăng tốc độ đưa bóng của Hoàng Đức, khai thác tốt hơn hai biên hoặc tạo thêm kết nối với Williams Minh Hoàng. Phương án cụ thể có thể thay đổi, nhưng mục tiêu phải giống nhau: Việt Nam cần tạo ra nguy hiểm bằng cấu trúc, thay vì chờ một cá nhân làm vỡ cấu trúc của đối thủ.

Pakistan giúp Việt Nam có đủ thời gian để sửa sai. Bị dẫn 0-1 sau hiệp một, thầy trò HLV Kim Sang-sik vẫn có 45 phút để đưa những cầu thủ tốt nhất vào sân và đảo ngược tình thế.

Malaysia ở trận tranh hạng ba có thể không hào phóng như vậy.

Chiến thắng 4-2 mang lại một Đình Bắc rực sáng. Nhưng càng nhìn vào cách tiền đạo này thay đổi trận đấu, khoảng trống phía sau anh càng dễ thấy.

Một đội tuyển mạnh cần Đình Bắc. Một đội tuyển thực sự mạnh phải biết cách thắng ngay cả khi không cần Đình Bắc vào sân để cứu mình.

Cuốn sách “Fear and Loathing in La Liga” của nhà báo thể thao nổi tiếng Sid Lowe, một chuyên gia về bóng đá Tây Ban Nha trên Guardian, xuất bản năm 2014, kể về những chuyện trong và ngoài sân cỏ xoay quanh các trận El Clasico xuyên suốt lịch sử.