 |
| Người nông dân Nam Phi thu hoạch táo. (Nguồn: Hortgro) |
Bất chấp những thách thức từ xung đột kéo dài tại Trung Đông, các nhà cung cấp trái cây Nam Phi đang triển khai nhiều giải pháp linh hoạt để duy trì nguồn cung cam quýt và táo sang thị trường trọng điểm này.
Giai đoạn đầu của cuộc xung đột đã gây gián đoạn nghiêm trọng đối với các mặt hàng có thời hạn bảo quản ngắn như nho và trái cây có hạt. Tuy nhiên, theo ghi nhận hiện nay, dòng chảy thương mại đã dần ổn định trở lại khi các doanh nghiệp chuyển hướng sang các sản phẩm có thời gian bảo quản dài hơn.
Ông Calla du Toit, Giám đốc thu mua tại doanh nghiệp xuất khẩu trái cây hàng đầu Nam Phi Tru-Cape, cho biết: “Dù chi phí logistics tăng cao kể từ khi xung đột nổ ra, nhưng giá bán tại khu vực này cũng tăng tương ứng, giúp chúng tôi bù đắp được các chi phí phát sinh để duy trì chuỗi cung ứng”.
Đáng chú ý, các giống táo chuyên biệt của Nam Phi vẫn giữ vững sức hút. Giống táo Bingo (táo Gala đỏ đậm) hiện đang đạt thành công lớn tại Trung Đông, trong khi giống táo Flash Gala tập trung chủ yếu vào thị trường Ấn Độ và Trung Quốc.
Ông Hein Keulder, Giám đốc điều hành tập đoàn nông nghiệp Fruitways, nhận định đây là những sản phẩm chiến lược mang lại động lực tăng trưởng mới cho ngành táo Nam Phi.
| More from WVR |
 Thương mại toàn cầu: Xuất khẩu của Trung Quốc tăng vượt dự đoán; Đức ghi nhận sụt giảm mạnh; Hàn Quốc gặp rủi ro lớn do căng thẳng Trung Đông |
Đối với ngành hàng cam quýt, Hiệp hội Những người trồng cam quýt Nam Phi (CGA) xác nhận, lượng hàng xuất khẩu sang Trung Đông vẫn ổn định, không có sự chuyển hướng đáng kể sang các thị trường khác. Các lô hàng đầu tiên trong mùa vụ năm nay đã cập cảng với chất lượng được đảm bảo tốt.
Ông Boitshoko Ntshabele, Giám đốc điều hành CGA, thông tin: “Hiện tại, các hãng vận tải đã thiết lập được các tuyến đường thay thế để tiếp cận các cảng tại Trung Đông. Dù thời gian vận chuyển dài hơn và chi phí cao hơn do phải tránh các khu vực rủi ro tại eo biển Hormuz, nhưng nhu cầu thị trường vẫn đạt mức kỳ vọng”.
Để hỗ trợ các nhà xuất khẩu, CGA đã đầu tư mạnh vào hệ thống phân tích dữ liệu và thông tin thị trường, giúp các bên liên quan chủ động lập kế hoạch hậu cần trong bối cảnh tình hình địa chính trị còn nhiều biến động.
Các chuyên gia dự báo, nếu không có đột biến xấu, khối lượng xuất khẩu trái cây của Nam Phi sang khu vực này trong năm 2026 sẽ cơ bản bám sát các mục tiêu tăng trưởng đã đề ra từ đầu năm.
Việc các nhà xuất khẩu Nam Phi nỗ lực duy trì mạch giao thương bất chấp các điểm nóng địa chính trị đã khẳng định vị thế trụ cột của quốc gia này trong chuỗi cung ứng trái cây toàn cầu. Với lợi thế là nhà xuất khẩu cam quýt lớn thứ hai thế giới và thế mạnh cung ứng trái mùa, ngành nông nghiệp Nam Phi tiếp tục chứng minh khả năng thích ứng linh hoạt, giữ vững thị phần tại các thị trường chiến lược như Trung Đông và châu Á, qua đó đóng góp quan trọng vào kim ngạch xuất khẩu nông sản của 'Quốc gia Cầu Vồng'.
Trong khi đó, tại Thái Lan, ước tính của công ty Platinum Prime Rise (PPR) – nhà xuất khẩu trái cây hàng đầu của Thái Lan sang thị trường Trung Quốc cho thấy, chất lượng sầu riêng Thái Lan năm nay tốt nhất trong nhiều năm và dự kiến lượng xuất khẩu sang Trung Quốc sẽ vượt 1 triệu tấn, trị giá hơn 150 tỷ Baht (4,64 tỷ USD).
Cụ thể, ông Nattakrit Eiamsakul, Giám đốc điều hành của PPR cho biết, chất lượng sầu riêng Thái Lan năm nay đạt mức tốt nhất trong nhiều năm nhờ điều kiện thời tiết thuận lợi, đặc biệt là lượng mưa thấp vào tháng Hai và tháng Ba trước mùa thu hoạch. Sầu riêng năm nay có chất lượng cao, thịt chắc, màu sắc đẹp và vị ngọt, ngay cả giống sầu riêng "Hua Jeeb" thường cho chất lượng kém cũng đang phát triển tốt trong năm nay. Do đó, giá bán sầu riêng đang có xung hướng cao vào đầu mùa thu hoạch, vốn đã chính thức bắt đầu từ ngày 20/4 theo kế hoạch của Bộ Nông nghiệp Thái Lan.
| More from WVR |
 Châu Âu chi 28 tỷ USD để mua một mặt hàng chịu ảnh hưởng nặng nề bởi căng thẳng Trung Đông |
Năm 2025, Thái Lan đã xuất khẩu 930.000 tấn sầu riêng sang Trung Quốc trị giá 150 tỷ Baht và dự kiến con số của năm 2026 sẽ vượt mức này. Về lượng xuất khẩu, số liệu năm nay dự kiến sẽ tăng đáng kể, đạt 1 triệu tấn.
Điều này là do diện tích trồng trọt được mở rộng trong thời kỳ đại dịch Covid-19, và đến nay cây sầu riêng đạt năng suất cho quả tối đa.
Tuy nhiên, do lượng hàng hóa đưa ra thị trường lớn, áp lực từ phía cung đang gây áp lực giảm giá. Nông dân sẽ bị ảnh hưởng nhiều nhất do chi phí canh tác tăng cao, bao gồm phân bón và chất bổ sung. Hiện tại, các chi phí này trung bình khoảng 60 Baht/kg (1,86 USD/kg).
Tác động có thể không rõ ràng ngay lập tức trong mùa vụ hiện tại vì đây là các chi phí cũ phát sinh từ cuối năm 2025. Thay vào đó, tác động rõ ràng sẽ được thấy trong vụ trồng trọt tiếp theo, đặc biệt là đối với sầu riêng ở miền Nam, dự kiến sẽ được đưa ra thị trường vào giữa năm.
Ngoài ra, giá nhiên liệu đang đẩy chi phí vận chuyển lên cao. Đối với các nhà xuất khẩu, áp lực chính là chi phí hậu cần tăng cao do giá nhiên liệu tăng, ước tính chi phí vận chuyển sẽ tăng khoảng 10-20%.
Bên cạnh đó, chi phí logistics tăng cao (10-20%) và nguy cơ sầu riêng Việt Nam tràn ngập thị trường đang gây ra những thách thức đáng kể cho các nhà xuất khẩu và bán buôn Thái Lan. Ngoài ra, tình trạng dư cung và dòng tiền không đủ đang tạo cơ hội cho vốn đầu tư Trung Quốc đổ vào và chiếm lĩnh thị phần.
 |
| Quy trình phân loại sầu riêng tại một nhà máy chế biến sầu riêng ở tỉnh Chanthaburi, Thái Lan. (Nguồn: THX) |
Ngày 27/4, Indonesia đã chính thức nối lại hoạt động xuất khẩu tôm sang thị trường Mỹ, với khoảng 3.400 container được vận chuyển, đánh dấu bước phục hồi quan trọng của ngành thủy sản sau giai đoạn gián đoạn vì lo ngại về an toàn thực phẩm.
Việc nối lại xuất khẩu diễn ra sau khi phía Mỹ công nhận hệ thống chứng nhận tôm “không nhiễm phóng xạ” do Bộ Hàng hải và Nghề cá Indonesia cấp, qua đó cho phép các lô hàng đáp ứng tiêu chuẩn được tiếp cận trở lại thị trường lớn nhất của nước này.
Trước đó, các lô tôm Indonesia từng bị trả lại và chịu giám sát chặt chẽ do nghi ngờ nhiễm chất phóng xạ Cesium-137.
Theo giới chức Indonesia, việc khôi phục xuất khẩu sang Mỹ có ý nghĩa then chốt, bởi đây là thị trường tiêu thụ lớn nhất đối với tôm – mặt hàng xuất khẩu chủ lực, mang lại doanh thu từ 1,6-2 tỷ USD mỗi năm cho ngành thủy sản nước này.
Sau khi hệ thống kiểm soát chất lượng được siết chặt và quy trình kiểm định được cải thiện, hàng nghìn container tôm đã được phép thông quan. Trước đó, Indonesia cũng đã triển khai kiểm tra hàng trăm container, thiết lập cơ chế chứng nhận liên ngành và tăng cường phối hợp với các cơ quan quốc tế nhằm đáp ứng những tiêu chuẩn an toàn nghiêm ngặt của Mỹ.
Các chuyên gia nhận định, việc nối lại xuất khẩu không chỉ giúp phục hồi kim ngạch, mà còn góp phần khôi phục uy tín của thủy sản Indonesia trên thị trường toàn cầu, sau cú sốc niềm tin liên quan đến chất lượng sản phẩm.
Trong bối cảnh nhu cầu tôm tại Mỹ vẫn duy trì ở mức cao, động thái này được kỳ vọng sẽ tạo đà tăng trưởng mới cho ngành nuôi trồng thủy sản Indonesia, đồng thời mở rộng cơ hội thâm nhập các thị trường khác trong thời gian tới.
