Theo Công an tỉnh Quảng Ninh, sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo điều kiện để các đối tượng tội phạm liên tục đổi mới phương thức lừa đảo trên không gian mạng, ngày càng tinh vi, được cá nhân hóa và có khả năng đánh lừa cả những người am hiểu công nghệ.
Khi AI giúp các đối tượng dễ dàng tạo ra nội dung giả mạo có độ chân thực cao và liên tục thay đổi phương thức tiếp cận nạn nhân, việc hiểu rõ đặc điểm của từng thủ đoạn và chủ động áp dụng các biện pháp phòng tránh là yếu tố quyết định để bảo vệ thông tin cá nhân, tài sản.

Cách nhận biết và phòng tránh lừa đảo sử dụng trí tuệ nhân tạo. (Nguồn: Công an Quảng Ninh)
Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao - Công an tỉnh Quảng Ninh khuyến cáo người dân thực hiện ngay những việc sau nếu nghi ngờ bản thân đang bị lừa đảo:
- Ngừng mọi liên lạc với đối tượng nghi vấn; tuyệt đối không tiếp tục cung cấp thông tin cá nhân, mã OTP hoặc thực hiện các giao dịch theo yêu cầu;
- Nếu đã chuyển tiền hoặc cung cấp thông tin tài khoản ngân hàng, cần liên hệ ngay với ngân hàng qua đường dây nóng hoặc đến phòng giao dịch gần nhất để đề nghị phong tỏa, hỗ trợ xử lý giao dịch;
- Nhanh chóng thay đổi mật khẩu các tài khoản có liên quan, kích hoạt xác thực đa yếu tố (MFA) và kiểm tra các thiết bị, tài khoản để phát hiện dấu hiệu truy cập trái phép;
- Lưu giữ toàn bộ chứng cứ như số điện thoại, tin nhắn, email, đường dẫn, hình ảnh hoặc video liên quan và trình báo ngay cho cơ quan Công an nơi gần nhất để được hướng dẫn, xử lý theo quy định của pháp luật.
Sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) không làm thay đổi bản chất của các hành vi lừa đảo, mà chỉ giúp các đối tượng thực hiện chúng nhanh hơn, tinh vi hơn và trên quy mô lớn hơn.
Thực tế cho thấy, phần lớn các vụ lừa đảo vẫn bắt nguồn từ việc lợi dụng tâm lý chủ quan, thiếu cảnh giác hoặc sự tin tưởng của nạn nhân để thao túng hành vi. Do đó, bên cạnh việc nâng cao các biện pháp bảo mật kỹ thuật, mỗi người dân cần chủ động cập nhật kiến thức, kiểm chứng thông tin từ nhiều nguồn và hình thành thói quen thận trọng trước mọi yêu cầu liên quan đến tiền bạc hoặc thông tin cá nhân. Đây chính là biện pháp hiệu quả nhất để phòng ngừa các hình thức lừa đảo sử dụng AI trong bối cảnh hiện nay.