Khảo sát khoảng 10.000 nhà đầu tư thuộc nhóm khá giả và nhóm có tài sản ròng cao tại 10 thị trường trên toàn cầu do HSBC uỷ thác Ipsos thực hiện cho thấy 73% người tham gia sử dụng AI trong lĩnh vực tài chính và đầu tư. Tỷ lệ này cao hơn mức sử dụng AI cho công việc và sự nghiệp (62%) cũng như phát triển cá nhân (60%). Tuy nhiên, chỉ 12% cho biết AI là yếu tố ảnh hưởng lớn nhất trong quyết định đầu tư gần đây nhất của họ, trong khi 37% cho biết quyết định của họ chịu ảnh hưởng lớn nhất từ các chuyên gia và tổ chức tài chính.
Khảo sát cũng cho thấy khi nói đến nguồn ý tưởng đầu tư, chuyên môn của con người vẫn chiếm ưu thế. Có đến 62% người tham gia xem các chuyên gia và tổ chức tài chính là nguồn tham khảo chính, trong khi đó có 32% người tham gia lựa chọn AI.
AI củng cố sự tự tin
AI đang làm thay đổi tâm thế của nhà đầu tư. Một nửa số người được hỏi cho biết AI giúp họ cảm thấy chủ động hơn. Chỉ 26% người tham gia cho biết họ thấy mình cảm thấy có ít quyền kiểm soát hơn. AI còn giúp 1/5 người tham gia thấy rào cản tham gia đầu tư được hạ xuống, khiến việc đầu tư bớt đáng ngại và dễ tiếp cận hơn.
Gần một nửa người tham gia khảo sát (49%) cho biết AI khiến họ sẵn sàng chấp nhận rủi ro có chọn lọc hơn. Hiệu ứng này rõ rệt hơn ở một số thị trường châu Á và Trung Đông. Ấn Độ (64%), UAE (63%), Malaysia (54%) và Hồng Kông (53%) ghi nhận mức sẵn sàng chấp nhận rủi ro có tính toán cao hơn. Trong khi đó, Mỹ (44%), Singapore (43%), Đài Loan (43%) và Vương quốc Anh (39%) lại cho thấy xu hướng thận trọng hơn.
Không chỉ là nhóm ứng dụng AI nhiều nhất, nhà đầu tư trẻ cũng là nhóm sử dụng AI táo bạo nhất. Gen Z và Millennials sẵn sàng chấp nhận rủi ro có tính toán hơn so với Gen X và thế hệ Baby Boomers. Sự tự tin do AI mang lại đang được phản ánh qua mức lợi nhuận do chính nhà đầu tư tự ước tính. Trong 12 tháng qua, 90% nhà đầu tư ước tính AI đã tác động tới một phần lợi nhuận danh mục của họ. Họ cho rằng trung bình khoảng một phần ba lợi nhuận chịu tác động từ AI và con số này tăng lên 39% ở nhóm giàu nhất được khảo sát, tức nhà đầu tư có tài sản ròng cao với tổng tài sản từ 2 triệu USD trở lên.
Khi việc tìm hiểu nhường chỗ cho vai trò chuyên môn
Các thế hệ trẻ đang dẫn đầu về mức độ ứng dụng AI. Gen Z (86%) và Millennials (82%) là hai nhóm dùng AI nhiều nhất cho các quyết định tài chính và đầu tư, theo sau là các nhu cầu liên quan đến công việc, sự nghiệp và phát triển cá nhân. Gen Z và thế hệ Baby Boomers chủ yếu dùng AI để nhận diện rủi ro tiềm ẩn và tránh sai sót. Millennials thường dùng AI để tăng tốc độ nghiên cứu và phân tích. Gen X cũng sử dụng AI chủ yếu để cải thiện tốc độ và từ đó hiệu quả của việc nghiên cứu.
Dù AI được sử dụng rộng rãi ở mọi thế hệ, dữ liệu cho thấy AI không thay thế nhu cầu tư vấn chuyên nghiệp ở bất kỳ nhóm tuổi nào. Nhà đầu tư thường dùng AI cho phân tích và nghiên cứu, hỗ trợ chiến lược và để có thêm ý kiến tham vấn cho các ý tưởng của mình. Nhưng khi tiến đến quyết định cuối cùng, họ lại tìm đến các chuyên gia tư vấn để có những yếu tố con người giúp hoàn thiện quyết định và đảm bảo trách nhiệm đi kèm. Cụ thể, 80% cho biết họ cần được củng cố sự tự tin và 72% coi trọng chuyên môn chiến lược. Những đóng góp được đánh giá cao nhất từ cố vấn bao gồm việc đưa ra nhận định và kiểm chứng, phát hiện sai sót trong dữ liệu do AI tạo ra và diễn giải dữ liệu phức tạp một cách phù hợp với từng khách hàng.
Ông Barry O’Byrne, Tổng Giám đốc Khối Quản lý Tài sản Quốc tế và Ngân hàng Cao cấp của Tập đoàn HSBC, cho biết: "Khách hàng ngày càng dùng AI để khám phá các lựa chọn nhưng khi ra quyết định đầu tư, họ vẫn coi trọng năng lực phán đoán, bối cảnh và tinh thần trách nhiệm từ một cố vấn quản lý tài sản đáng tin cậy."
Mô hình kết hợp trong tương lai
Xu hướng này thể hiện rõ hơn ở các thế hệ trẻ. Khi được hỏi về cách tiếp cận lý tưởng, Gen Z và Millennials nhất quán lựa chọn mô hình kết hợp cho hầu hết các tác vụ tài chính có sự phối hợp của AI và các cố vấn. Cụ thể, có những người sử dụng AI để tìm ra các phương án rồi nhờ một nhà cố vấn kiểm chứng kết quả trước khi hành động và cũng có những người mong muốn cố vấn của mình chủ động ứng dụng AI để hỗ trợ họ. Với Gen Z, những tác vụ phù hợp với mô hình kết hợp bao gồm phân tích hiệu quả danh mục (56%) và gợi ý ý tưởng đầu tư mới (55%). Nhóm Millennials cũng có xu hướng tương tự với tỉ lệ lần lượt là 53% và 51%.
Ghi chú: Kết quả khảo sát của HSBC dựa trên ý kiến của 9.993 nhà đầu tư cá nhân thuộc nhóm khá giả và nhóm có tài sản ròng cao trong độ tuổi 21–69 với mức tài sản tối thiểu có thể đầu tư lần lượt là 100.000 USD đối với nhóm khá giả và 2 triệu USD đối với nhóm có tài sản ròng cao. Nghiên cứu do Ipsos Asia Limited thực hiện trực tuyến theo uỷ thác của HSBC trong giai đoạn 6/1 đến 6/2/2026 tại Trung Quốc, Hồng Kông (Trung Quốc), Ấn Độ, Malaysia, Mexico, Singapore, Đài Loan (Trung Quốc), UAE, Vương quốc Anh và Mỹ.
