Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) được xây dựng theo hướng thay thế toàn diện Luật Nhà ở năm 2023, nhằm khắc phục những vướng mắc phát sinh sau thời gian thực hiện, đồng thời bảo đảm đồng bộ với pháp luật về đất đai, đầu tư, xây dựng và pháp luật có liên quan.
Dự thảo gồm 13 chương, 132 điều, giảm 66 điều, tương ứng giảm khoảng 32% số điều so với Luật Nhà ở hiện hành.
Một trong những nội dung đáng chú ý là dự thảo bổ sung riêng một chương về nhà ở cho thuê, bao gồm nhà ở cho thuê được đầu tư bằng vốn Nhà nước, nhà ở cho thuê không bằng vốn Nhà nước và nhà lưu trú cho chuyên gia, người lao động ngoài khu công nghiệp.

Ảnh minh hoạ. Nguồn: Internet.
Bộ Xây dựng đề xuất cơ quan có thẩm quyền trong quá trình lập, thẩm định, duyệt quy hoạch đô thị và nông thôn phải dành quỹ đất để phát triển nhà ở cho thuê. Các quỹ đất này phải nằm ở phường (thuộc đô thị đặc biệt, loại I, II, III); khu vực định hướng phát triển giao thông công cộng (TOD); gần khu công nghiệp, khu chế xuất; gần các trường đại học, cao đẳng.
Đề xuất này nhằm thể chế hóa quan điểm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về ưu tiên phát triển loại hình bất động sản này, nhất là tại các đô thị lớn.
Bên cạnh đó, dự thảo cũng quy định về đối tượng được thuê, quỹ đất, nguồn vốn, chủ đầu tư, chính sách hỗ trợ, ưu đãi và quản lý, sử dụng nhà ở cho thuê.
Theo dự thảo, giá thuê nhà do chủ đầu tư thỏa thuận với người dân theo cơ chế thị trường. Mức giá này được xác định trên nguyên tắc tính đủ các chi phí như vốn đầu tư xây dựng, bảo trì, vận hành, lợi nhuận theo phương án kinh doanh..., nhưng loại trừ các khoản ưu đãi từ Nhà nước.
Tờ trình của Bộ Xây dựng xác định phát triển nhà ở theo hướng tăng nguồn cung nhà ở cho thuê, ưu tiên nhà chung cư tại khu vực đô thị, nhất là những khu vực phát triển theo mô hình TOD, khu công nghiệp, khu công nghệ cao, khu chế xuất và nơi tập trung đông dân cư.
Dự thảo bổ sung cơ chế để chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại thực hiện nghĩa vụ về nhà ở cho thuê thông qua việc dành một phần diện tích đất trong dự án, bố trí quỹ đất ở vị trí khác hoặc đóng tiền tương đương giá trị quỹ đất đã đầu tư hạ tầng kỹ thuật để xây dựng nhà ở cho thuê.
Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) dự kiến được trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp cuối năm nay.
Bộ Xây dựng dự kiến tổng nguồn vốn dành cho phát triển nhà ở cho thuê khoảng 86.597 tỉ đồng, tương ứng đầu tư 145.889 căn. Trong đó, vốn tư nhân chiếm hơn 86%, còn lại là ngân sách địa phương.
Nhà ở cho thuê do tư nhân xây dựng cũng có tệp khách rộng hơn so với nhà từ nguồn vốn ngân sách. Cụ thể, doanh nghiệp có thể cho cá nhân nước ngoài thuê (gồm chuyên gia, nhà khoa học, người lao động thuê).
Để thu hút doanh nghiệp đầu tư nhà ở cho thuê, Bộ Xây dựng cũng đề xuất nhiều ưu đãi. Trong đó, chủ đầu tư có thể được miễn tiền sử dụng đất, thuê đất hay được hưởng ưu đãi thuế VAT, thuế thu nhập doanh nghiệp.
Đồng thời, doanh nghiệp cũng được dành một tỷ lệ diện tích đất ở, sàn nhà ở trong dự án xây nhà thương mại để bán. Chủ đầu tư cũng có thể được vay lãi suất ưu đãi, vay vốn của Nhà nước tại Ngân hàng Phát triển Việt Nam.