PGS.TS Lê Thị Thanh Hương, Phó hiệu trưởng Trường Đại học Y tế công cộng
In số tổng đài hỗ trợ cai thuốc lá trên bao bì gói thuốc
Tại chương trình "Thế hệ người Việt trẻ nói không với thuốc lá" do Báo Nhân dân tổ chức ngày 27/10, PGS.TS Lê Thị Thanh Hương, Phó hiệu trưởng Trường Đại học Y tế công cộng, đề xuất tăng diện tích cảnh báo sức khỏe trên bao bì thuốc lá lên ít nhất 85% và in số tổng đài 1800 6606 nhằm tư vấn hỗ trợ cai thuốc lá cho người hút.
PGS Lê Thị Thanh Hương cho biết, trong giai đoạn 2015-2024 tổng đài này đã tiếp nhận khoảng 71.000 cuộc gọi. Tuy nhiên, một nghiên cứu cho thấy chỉ 7,5% người hút thuốc lá biết đến tổng đài dịch vụ này. Trên thế giới, số tổng đài cai thuốc lá đã được in trên bao bì tại 37 quốc gia năm 2018, so với 5 nước năm 2007.
"In thông tin hỗ trợ trực tiếp lên bao thuốc sẽ giúp người hút dễ ghi nhớ và tìm kiếm tư vấn khi có nhu cầu bỏ thuốc", bà Hương nhấn mạnh.
Liên quan đến diện tích cảnh báo sức khỏe in trên bao bì thuốc lá, PGS Lê Thị Thanh Hương dẫn chứng, tỷ lệ người hút thuốc ở nước ta chú ý đến cảnh báo sức khỏe trên bao bì giảm từ 91,1% năm 2015 xuống 80% trong điều tra năm 2024 tại 37 tỉnh, thành phố.
Trong đó, 6 hình ảnh cảnh báo được sử dụng từ năm 2013 đến nay chưa được thay đổi, dù pháp luật quy định thay đổi mẫu cảnh báo định kỳ hai năm một lần.
PGS Thanh Hương đề xuất tăng diện tích cảnh báo lên ít nhất 85%, đổi mới hình ảnh định kỳ và in số tổng đài tư vấn cai thuốc lá miễn phí trên bao bì. Đồng thời đề nghị xây dựng ngân hàng hình ảnh cảnh báo để luân phiên thay đổi, bảo đảm chu kỳ không quá hai năm theo quy định của luật.
Các đại biểu tham dự chương trình.
Ở góc độ bảo vệ quyền trẻ em, ông Đặng Hoa Nam, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Bảo vệ quyền trẻ em Việt Nam, cho rằng, cần chuyển từ tư duy xử lý hậu quả sang chủ động phòng ngừa, từ kiểm soát sản phẩm sang bảo vệ con người.
Theo ông, bảo vệ trẻ em không thể chỉ dừng ở cung cấp thông tin về tác hại thuốc lá mà cần kết hợp các biện pháp pháp luật, quản lý thị trường, kiểm soát quảng bá và hạn chế khả năng tiếp cận sản phẩm.
Đặc biệt, cần tăng trách nhiệm của các nền tảng số trong phát hiện, ngăn chặn, xử lý nội dung vi phạm; giám sát hoạt động kinh doanh thuốc lá trên mạng và trang bị cho trẻ em kỹ năng nhận diện quảng cáo trá hình.
Cảnh báo nguy cơ từ thuốc lá thế hệ mới
Trưởng đại diện Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tại Việt Nam, Tiến sĩ Angela Pratt cảnh báo, các sản phẩm thuốc lá và nicotine thế hệ mới có thể gây nghiện, làm tăng nguy cơ ung thư và bệnh tim mạch, hô hấp. Đặc biệt, nicotine rất nguy hiểm với trẻ em, thanh thiếu niên và phụ nữ mang thai do có thể ảnh hưởng đến sự phát triển não bộ, khả năng học tập và làm tăng nguy cơ rối loạn lo âu.
Các sản phẩm này thường có hương vị hoa quả hấp dẫn, bao bì bắt mắt, thậm chí mang nhiều hình dạng đồ chơi để thu hút giới trẻ. Tiến sĩ Angela Pratt, các loại sản phẩm này không phải giải pháp cai thuốc lá mà có thể tạo ra một thế hệ lệ thuộc nicotine mới.
Tổ chức WHO cũng cảnh báo, thuốc lá điện tử ghi nhãn không chứa nicotine vẫn có thể chứa chất này hoặc các hợp chất gây hại khác. Vì vậy, tổ chức này khuyến nghị, định nghĩa nguyên liệu thuốc lá trong dự thảo Luật phòng chống tác hại của thuốc lá (sửa đổi) lần này cần bao gồm: lá thuốc lá, nguyên liệu có nguồn gốc từ cây thuốc lá, các chất chứa nicotine và chất không chứa nicotine được sử dụng trong sản phẩm.
Đối với người muốn cai thuốc, WHO cũng khuyến nghị sử dụng các biện pháp đã được chứng minh hiệu quả như tư vấn y tế, đường dây hỗ trợ, hỗ trợ thay đổi hành vi và thuốc cai nghiện được phê duyệt, thay vì tin vào quảng cáo thiếu căn cứ.
HM
