AFC tạo giải đấu mới, vòng loại World Cup châu Á thay đổi

AFC chuẩn bị cải tổ lớn vòng loại World Cup, Asian Cup.

Theo ESPN, giải đấu mới sẽ tổ chức hai năm một lần, với 47 đội tuyển châu Á được chia thành ba hạng. Hạng 1 và hạng 2 có 18 đội mỗi hạng, trong khi hạng 3 gồm 11 đội được chia thành ba bảng.

Ở các kỳ Nations League gắn với vòng loại World Cup, bắt đầu từ mùa 2032/33, mỗi đội ở hạng 1 sẽ chơi 12 trận, gồm 6 trận sân nhà và 6 trận sân khách. Sáu đội đứng đầu hạng 1 sẽ giành vé trực tiếp dự World Cup.

Bốn đội xếp từ thứ 7 đến thứ 10 sẽ bước vào vòng play-off đá vòng tròn. Hai đội có thành tích tốt nhất giành vé dự World Cup, đội đứng thứ ba tiếp tục tranh suất qua vòng play-off liên lục địa.

Cách làm trên khác đáng kể so với vòng loại World Cup 2026. Khi đó, 18 đội vượt qua vòng loại thứ hai được chia thành ba bảng với sáu đội. Hai đội đứng đầu mỗi bảng giành vé trực tiếp, còn các đội tiếp theo phải bước vào vòng đấu bổ sung.

Với những kỳ Nations League gắn với Asian Cup, lần đầu dự kiến diễn ra vào năm 2030, mỗi đội sẽ chơi 6 trận, gồm 3 trận sân nhà và 3 trận sân khách. 18 đội hạng 1 cùng 6 đội có thứ hạng cao nhất ở hạng 2 sẽ giành quyền dự Asian Cup. AFC đồng thời dự kiến lùi Asian Cup 2031 sang năm 2032.

Tuyển Việt Nam có cơ hội thử thách với thể thức mới. Ảnh: Minh Chiến.

Không chỉ đóng vai trò vòng loại, Nations League còn có chức năng xác định nhà vô địch. Tám đội dẫn đầu hạng 1 sẽ bước vào vòng knock-out. Tứ kết diễn ra theo thể thức lượt đi và lượt về, trước khi bán kết và chung kết được tổ chức tại một địa điểm tập trung.

Hệ thống thăng hạng và xuống hạng cũng được áp dụng. Hai đội đứng đầu mỗi hạng sẽ được thăng hạng trực tiếp, trong khi hai đội cuối bảng phải xuống hạng. Ngoài ra, nhóm bốn đội có thành tích thấp tiếp theo ở hạng trên sẽ đá play-off với bốn đội có thành tích tốt tiếp theo ở hạng dưới để tranh suất.

AFC không chia các đội theo khu vực địa lý. Liên đoàn cho rằng sự chênh lệch về số lượng đội và trình độ giữa các khu vực khiến phương án này thiếu cân bằng. Thay vào đó, các đội sẽ được phân nhóm trước lễ bốc thăm để tạo lịch thi đấu cân bằng hơn.

Để chuẩn bị, AFC đề xuất tổ chức giải thử nghiệm Nations League trong mùa 2028/29. Kết quả vòng loại chung khi đó sẽ được sử dụng để phân hạng thay vì dựa hoàn toàn vào thứ hạng FIFA.

Nếu được thông qua, Nations League sẽ trở thành một trong những thay đổi đáng chú ý nhất của bóng đá châu Á trong nhiều năm khi cùng lúc gắn kết World Cup và Asian Cup. Tuy nhiên, đây mới là đề xuất và chưa được AFC chính thức thông qua.