Ngày 13/11/2026, tại TP.HCM, Báo Văn hóa phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức hội thảo “Thách thức trong hoạt động phòng, chống tác hại của thuốc lá trong lĩnh vực lưu trú du lịch”. Hội thảo nhằm đánh giá thực trạng thực hiện các quy định pháp luật, nhận diện những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá tại các cơ sở lưu trú du lịch.
Phó Tổng Biên tập Báo Văn Hóa Nguyễn Văn Mười phát biểu khai mạc Hội thảo
Sự kiện diễn ra trong bối cảnh xây dựng môi trường không khói thuốc ngày càng trở thành yêu cầu quan trọng của ngành du lịch, không chỉ liên quan đến việc thực thi pháp luật mà còn gắn với chất lượng dịch vụ, trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp và hình ảnh điểm đến
Quy mô lưu trú lớn đặt ra yêu cầu triển khai đồng bộ
Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá số 09/2012/QH13 quy định quyền của mọi người được sống và làm việc trong môi trường không có khói thuốc lá, đồng thời xác định trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức, cá nhân quản lý địa điểm và nghĩa vụ của người hút thuốc.
Theo quy định, khách sạn và các cơ sở lưu trú du lịch thuộc nhóm địa điểm cấm hút thuốc lá trong nhà nhưng được phép bố trí nơi dành riêng cho người hút thuốc nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện. Tuy nhiên, việc được phép bố trí khu vực riêng không đồng nghĩa với việc cơ sở lưu trú bắt buộc phải có khu vực này. Pháp luật cũng khuyến khích người đứng đầu cơ sở tổ chức thực hiện việc không hút thuốc lá hoàn toàn trong nhà.
Bên cạnh đó, Nghị quyết số 173/2024/QH15 của Quốc hội về việc cấm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng từ năm 2025 đặt ra yêu cầu tăng cường tuyên truyền, nâng cao nhận thức và thực hiện nghiêm các quy định liên quan.
Theo Sở Du lịch TP.HCM, tính đến ngày 15/9/2026, thành phố có 4.796 cơ sở lưu trú du lịch với 107.066 phòng. Trong đó, có 166 cơ sở được công nhận hạng từ 1 đến 5 sao, với tổng cộng 22.153 phòng.
Quy mô lớn cùng sự đa dạng về loại hình, phân khúc lưu trú đặt ra yêu cầu triển khai công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá một cách đồng bộ, linh hoạt và phù hợp với đặc điểm từng cơ sở. Thời gian qua, nhiều khách sạn đã chủ động bố trí biển cấm hút thuốc, quy định phòng nghỉ không hút thuốc, hướng dẫn nhân viên nhắc nhở khách và xây dựng quy trình phục vụ nhằm bảo đảm môi trường trong lành.
Đáng chú ý, TP.HCM có 10 khách sạn được ghi nhận trong khuôn khổ Chương trình bình chọn và xếp hạng “Khách sạn tiêu biểu không thuốc lá” lần thứ I do Báo Văn hóa tổ chức. Đây là những mô hình có giá trị thực tiễn, cần được chia sẻ kinh nghiệm và nhân rộng trong hệ thống lưu trú du lịch.
Khó khăn từ thực tiễn quản lý và phục vụ khách
Đại biểu chủ trì Hội thảo
Mặc dù đạt được những kết quả bước đầu, việc triển khai môi trường không khói thuốc tại các cơ sở lưu trú vẫn chưa đồng đều. Một trong những khó khăn là nhận thức và thói quen của khách lưu trú. Một bộ phận khách cho rằng phòng nghỉ là không gian riêng tư, dẫn đến việc nhắc nhở tuân thủ nội quy đôi khi gặp trở ngại, đòi hỏi nhân viên phải có kỹ năng giao tiếp và ứng xử phù hợp.
Không ít doanh nghiệp còn cân nhắc giữa yêu cầu thực hiện nghiêm quy định pháp luật với việc duy trì sự hài lòng của khách hàng, uy tín trên các nền tảng đặt phòng và hiệu quả kinh doanh.
Trong khi đó, nhân viên lễ tân, buồng phòng và bảo vệ là những người trực tiếp phát hiện, tiếp xúc và xử lý các tình huống phát sinh nhưng chưa phải lúc nào cũng được trang bị đầy đủ kiến thức pháp luật, kỹ năng giao tiếp và quy trình phối hợp. Đối với khách quốc tế, khác biệt về ngôn ngữ, thói quen và nhận thức cũng khiến việc phổ biến, nhắc nhở gặp khó khăn.
Một vấn đề khác là việc phát hiện hành vi hút thuốc trong phòng sau khi khách trả phòng còn nhiều hạn chế, nhất là khi không có bằng chứng trực tiếp ngoài mùi khói thuốc hoặc tàn thuốc.
Thực tế này cho thấy công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá không thể chỉ dừng lại ở việc đặt biển cấm hay ban hành nội quy mà cần được triển khai đồng bộ từ quản lý, đào tạo nhân lực, truyền thông đến kiểm tra, giám sát và xử lý tình huống.
Tăng cường phối hợp, hình thành văn hóa không khói thuốc
Ông Nguyễn Hoàng Anh Phi, Phó Chủ tịch Chi hội Khách sạn TP.HCM báo cáo đề dẫn tại Hội thảo
Từ những khó khăn nêu trên, hội thảo đặt trọng tâm vào việc trao đổi, phân tích và đề xuất các giải pháp có tính khả thi, trong đó chú trọng tăng cường phối hợp liên ngành, thống nhất đầu mối hướng dẫn và quy trình tiếp nhận, xử lý thông tin để doanh nghiệp chủ động phối hợp với cơ quan chức năng khi phát sinh vi phạm.
Đối với doanh nghiệp, cần chuẩn hóa nội quy không khói thuốc, xác định rõ khu vực cấm hút thuốc, trách nhiệm của từng bộ phận và quy trình xử lý khi phát hiện vi phạm. Các quy định cần được thông tin cho khách ngay từ khâu đặt phòng, nhận phòng, đồng thời thể hiện rõ tại quầy lễ tân và trong phòng nghỉ. Đối với những cơ sở có đông khách quốc tế, việc sử dụng thông tin song ngữ hoặc đa ngôn ngữ cũng cần được chú trọng.
Đặc biệt, các cơ sở lưu trú cần phân biệt rõ khu vực dành riêng cho người hút thuốc theo quy định với những địa điểm khách tự ý hút thuốc như ban công phòng nghỉ, hành lang, nhà vệ sinh, cầu thang hay sảnh chung.
Trường hợp bố trí khu vực hút thuốc riêng, cơ sở phải bảo đảm đầy đủ điều kiện về phòng, hệ thống thông khí tách biệt, dụng cụ chứa tàn thuốc, biển báo và thiết bị phòng cháy, chữa cháy.
Song song đó, cần nâng cao năng lực cho đội ngũ nhân viên, nhất là lễ tân, buồng phòng và bảo vệ, giúp người lao động nắm vững quy định pháp luật, có kỹ năng giao tiếp và ứng xử phù hợp khi nhắc nhở khách. Người đứng đầu cơ sở lưu trú cần phát huy vai trò quản lý, đưa mục tiêu xây dựng môi trường không khói thuốc vào chính sách quản trị, quy tắc ứng xử và hoạt động chăm sóc sức khỏe người lao động.
Toàn cảnh hội thảo
Về phía cơ quan quản lý, cần tăng cường phối hợp giữa ngành du lịch, y tế, chính quyền địa phương và các hiệp hội nghề nghiệp; chuẩn hóa tài liệu hướng dẫn, tổ chức tập huấn theo từng nhóm đối tượng, đồng thời lựa chọn những mô hình thực hiện tốt để đánh giá và nhân rộng. Việc lồng ghép tiêu chí môi trường không khói thuốc vào hoạt động đánh giá, biểu dương các cơ sở lưu trú cũng được xem là giải pháp khuyến khích doanh nghiệp chủ động thực hiện.
Đại diện Ban tổ chức nhấn mạnh, xây dựng môi trường lưu trú không khói thuốc không chỉ là yêu cầu tuân thủ quy định pháp luật mà còn gắn trực tiếp với chất lượng dịch vụ, trách nhiệm của doanh nghiệp và quyền được bảo vệ sức khỏe của khách lưu trú, người lao động.
Thông qua hội thảo, Ban tổ chức kỳ vọng góp phần làm rõ trách nhiệm của từng chủ thể, tháo gỡ những khó khăn trong quá trình thực thi, từng bước chuyển từ cách tiếp cận chủ yếu là tuyên truyền, nhắc nhở sang xây dựng văn hóa không khói thuốc trong hoạt động lưu trú du lịch. Qua đó, góp phần hình thành môi trường du lịch văn minh, an toàn, thân thiện với sức khỏe cộng đồng và phát triển bền vững.
PV
