Tôi luôn tin rằng, mỗi miền ký ức đều mang một sắc màu riêng để nhận diện. Mùa Đông là màu khói bếp nhòe trong sương sớm, mùa Thu là sắc vàng lặng lẽ của những chiếc lá rơi bên hiên.
Còn tháng Năm, tháng khởi đầu của mùa Hè, tháng khép lại một năm học, là màu nắng. Nhưng không phải thứ nắng gay gắt đến bỏng rát, mà là thứ nắng vàng ươm của những ngày cuối cùng còn đứng trong sân trường, còn nghe tiếng trống ngân vang giữa trưa hè, còn kịp nắm tay bạn bè trong khoảnh khắc tưởng như kéo dài vô tận.
Có một điều gì đó thật khác khi tháng Năm về. Sân trường vẫn vậy, hàng cây vẫn thế, nhưng bỗng trở nên yên ắng hơn, thưa tiếng cười hơn, và trong mỗi bước chân học trò dường như có thêm một nỗi bâng khuâng khó gọi tên. Bằng lăng tím dần trong góc sân, phượng đỏ rực lên từng chùm, ve bắt đầu ngân dài những âm thanh rộn rã mà da diết. Tất cả như đã cùng hẹn nhau, lặng lẽ báo hiệu một mùa chia tay đang đến rất gần.
Những ngày cuối năm học luôn mang theo một cảm giác chông chênh mà dịu nhẹ. Người ta nhìn nhau nhiều hơn, nhưng lại nói ít đi. Những câu chuyện trở nên ngắn lại, còn ánh mắt thì dài hơn, sâu hơn.
Có những cái nắm tay siết chặt, có những cái tựa vai kéo dài thêm một chút, như thể ai cũng muốn níu giữ thêm một khoảnh khắc trước khi phải bước đi về những phía khác nhau. Những mảnh giấy nhỏ chuyền tay nhau, những lời chúc viết vội, những điều chưa kịp nói thành lời đều lặng lẽ nằm lại trong ký ức.
Tôi còn nhớ một buổi trưa cuối năm, cả lớp ngồi bệt dưới gốc cây giữa sân trường. Không ai bảo ai, tất cả cùng im lặng trong vài phút hiếm hoi, rồi bất chợt có người bật cười, kéo theo những tràng cười lan dài.
Khi ấy, chúng tôi không nói về tương lai, cũng không nhắc đến chia tay, chỉ đơn giản là ngồi cạnh nhau thêm một chút, như thể chỉ cần ở gần thôi cũng đủ làm nên một ký ức. Có lẽ, chính những khoảnh khắc bình thường ấy lại trở thành điều người ta nhớ lâu nhất.
Tình cảm học trò là thứ tình cảm trong trẻo và mong manh, nhưng lại bền bỉ đến lạ. Nó không cần gọi tên, không cần một lời hứa rõ ràng, cũng không cần một kết thúc trọn vẹn. Chỉ cần một tia nắng xuyên qua kẽ lá, một âm thanh quen thuộc giữa phố đông, cũng đủ khiến lòng người chợt rung lên, nhớ về một quãng thời gian đã xa mà tưởng như vẫn còn nguyên vẹn.
Tôi từng giữ lại một cánh phượng ép trong cuốn sổ tay năm cuối cấp. Mỗi lần mở ra, mùi giấy cũ hòa cùng dư âm của nắng xưa lại ùa về, nhẹ mà sâu. Cánh hoa có thể đã nhạt màu theo năm tháng, nhưng cảm xúc thì chưa bao giờ phai.
Nó nhắc tôi về một thời vụng dại, khi chúng tôi yêu mà chưa biết gọi tên là yêu, buồn mà chưa hiểu đó là nỗi buồn, chia tay mà vẫn tin rằng ngày mai sẽ gặp lại nhau như chưa từng có điều gì đổi khác.
Tôi nhớ một người bạn đã lén viết vào trang cuối cuốn lưu bút của tôi một dòng rất ngắn: “Sau này nhớ đừng quên nhau nhé”. Khi đọc lại, tôi chỉ cười, vì khi ấy ai cũng nghĩ chia tay chỉ là tạm thời.
Nhưng nhiều năm trôi qua, có những người đã đi xa thật, không còn liên lạc, không còn gặp lại. Dòng chữ nhỏ ngày ấy bỗng trở thành một lời nhắc nhẹ nhàng mà day dứt, rằng có những mối quan hệ chỉ có thể giữ lại trong miền tâm tưởng thanh xuân.
Khoảnh khắc thanh xuân của những ngày cuối năm học, khi nắng tháng Năm còn ở lại trên mái tóc và nụ cười. Ảnh: Trà Đông.
Có những lần tôi quay trở lại ngôi trường cũ, đi chậm qua dãy hành lang quen thuộc, ghé nhìn vào ô cửa sổ từng gắn bó suốt những năm tháng thanh xuân. Mọi thứ dường như vẫn ở đó, bảng đen, bàn ghế, những hàng cây đứng lặng trong nắng. Chỉ có chúng tôi là đã khác. Lớn lên, rẽ về những hướng riêng, mang theo những ký ức không thể quay lại, chỉ có thể cất giữ và thỉnh thoảng lặng lẽ mở ra.
Nắng tháng Năm trong tôi không chỉ là ánh sáng, mà còn là một mùi hương rất riêng. Đó là mùi của sân trường sau cơn mưa đầu mùa, mùi phấn trắng còn vương trên tay áo, mùi giấy vở đã cũ và cả hương tóc ai thoảng nhẹ trong gió. Những mùi hương ấy không rõ ràng, không dễ gọi tên, nhưng chỉ cần bắt gặp một thoáng giữa phố đông cũng đủ khiến tôi dừng lại, để mặc cho kỷ niệm tràn về.
Nhiều năm đã trôi qua, tôi không còn nhớ hết những chi tiết của một thời áo trắng, nhưng tôi nhớ rất rõ màu nắng của những ngày tháng Năm năm ấy. Nhớ buổi tổng kết rực rỡ ánh sáng, nhớ ánh mắt lưu luyến của bạn bè, nhớ những cái ôm vội vàng và lời hẹn gặp lại mà ai cũng hiểu rằng thời gian có thể làm phai nhạt cả những thứ đã từng lung linh.
Tháng Năm là tháng của chia tay, cũng là tháng của những khởi đầu. Mỗi lần khép lại là một lần mở ra. Như ánh nắng kia, rực rỡ và có phần gay gắt, nhưng lại nuôi dưỡng những mùa trái chín, những bước trưởng thành âm thầm mà mạnh mẽ. Và rồi, trên hành trình dài của cuộc đời, có những lúc ta sẽ dừng lại, chỉ để nhận ra rằng, chính màu nắng tháng Năm năm ấy đã trở thành một phần hồi ức đáng trân trọng.
Có những điều đi qua không bao giờ trở lại, nhưng cũng có những điều càng xa, càng trở nên rõ nét trong tâm trí. Nắng tháng Năm là một điều như thế, vừa xa xôi, vừa gần gũi, vừa rực rỡ, vừa dịu dàng, đủ để sưởi ấm một góc ký ức mỗi khi lòng người chợt lắng đọng giữa những bộn bề hiện tại.
Có một màu nắng đã từng chiếu xuống đời tôi, lặng lẽ mà sâu đậm, để mỗi lần nhớ về, vẫn thấy lòng mình ấm lên như đang đứng giữa sân trường của một tháng Năm nào đó, ngỡ như chưa từng rời xa.
