Đây là một trong những nội dung đáng chú ý tại Chương trình hành động về tăng cường kỷ cương; xây dựng văn hóa trung thực, liêm chính và thực chất trong các hoạt động giáo dục của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Theo đó, để tạo chuyển biến mạnh mẽ, rõ nét về kỷ cương, trách nhiệm trong thực thi nhiệm vụ và xây dựng văn hóa trung thực, liêm chính, thực chất ngay từ năm học 2026 - 2027, đồng thời từng bước khắc phục bệnh thành tích, hình thức trong toàn ngành Giáo dục, các đơn vị thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo, Sở Giáo dục và Đào tạo, Ủy ban nhân dân cấp xã, cơ sở giáo dục, cán bộ quản lý giáo dục, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục, nhà giáo, nhân sự hỗ trợ giáo dục và người học, theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao, tập trung triển khai hiệu quả các nhóm nhiệm vụ, giải pháp.
Trong đó, có nhiệm vụ thực hiện “dạy thật, học thật, thi thật, đánh giá thật”. Cụ thể, Bộ Giáo dục và Đào tạo đề nghị các đơn vị thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo rà soát, sửa đổi, hoàn thiện quy chế thi, kiểm tra, đánh giá, kiểm định chất lượng giáo dục và quản lý văn bằng, chứng chỉ bảo đảm phân cấp rõ ràng, công khai, minh bạch, phản ánh đúng năng lực thực chất; hướng dẫn đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra, đánh giá theo hướng phát triển năng lực, phẩm chất thực tế; hướng dẫn người học trích dẫn nguồn, tôn trọng bản quyền và sử dụng trí tuệ nhân tạo có trách nhiệm, chống làm thay, đạo văn.
Ảnh minh họa. Nguồn: Internet.
Xây dựng, ban hành theo thẩm quyền hoặc trình cấp có thẩm quyền ban hành tiêu chí, quy định về liêm chính học thuật, phòng, chống đạo văn, gian lận bằng công nghệ và ứng xử trung thực trong giảng dạy, học tập, nghiên cứu khoa học; đổi mới nội dung, phương pháp giáo dục đạo đức cách mạng phù hợp với từng nhóm đối tượng trong ngành.
Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, cơ sở dữ liệu và trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ quản lý, giám sát.
Đồng thời, không sử dụng đơn thuần kết quả thi tốt nghiệp, điểm thi để xếp hạng hoặc đánh giá thi đua giữa các địa phương, cơ sở giáo dục.
Sở Giáo dục và Đào tạo được giao chỉ đạo tổ chức các kỳ thi, kiểm tra trên địa bàn bảo đảm nghiêm túc, khách quan, công bằng, thực chất. Không giao chỉ tiêu về tỷ lệ đỗ tốt nghiệp, tỷ lệ học sinh giỏi mang tính áp đặt, gây áp lực thành tích cho cơ sở giáo dục và giáo viên.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng yêu cầu Ủy ban nhân dân cấp xã không đưa tiêu chí xếp hạng điểm thi, thành tích thi cử vào chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội hoặc tiêu chí thi đua, khen thưởng của địa phương. Tạo điều kiện về nguồn lực, cơ sở vật chất để các nhà trường tổ chức dạy, học và đánh giá thực chất.
Các cơ sở giáo dục tổ chức dạy học, kiểm tra, đánh giá, thi cử, tuyển sinh, kiểm định chất lượng và các hoạt động giáo dục bảo đảm khách quan, trung thực, phản ánh đúng năng lực, phẩm chất của người học; không chạy theo thành tích, không đánh đổi chất lượng thực chất lấy các chỉ tiêu hình thức. Đồng thời, tăng cường phòng ngừa, phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi gian lận, nâng điểm, sửa kết quả, làm thay sản phẩm, làm sai lệch hoặc hợp thức hóa hồ sơ, dữ liệu, kết quả học tập và kết quả giáo dục của người học; xây dựng môi trường học đường an toàn, thân thiện.
Tăng cường ứng dụng công nghệ số trong quản lý quá trình học tập, xác thực người học, kết quả kiểm tra, đánh giá và cấp văn bằng, chứng chỉ; bảo đảm dữ liệu về quá trình và kết quả học tập được cập nhật đầy đủ, chính xác, có khả năng kiểm tra, đối chiếu và truy xuất khi cần thiết.
Bên cạnh đó, cán bộ quản lý giáo dục, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục trực tiếp chịu trách nhiệm về tính trung thực, khách quan của kết quả đánh giá, thi cử tại đơn vị, nhà trường. Không giao chỉ tiêu mang tính áp đặt về điểm số, tỷ lệ học sinh khá, giỏi cho giáo viên; không dung túng hoặc gây áp lực làm sai lệch kết quả học tập.
Nhà giáo, nhân sự hỗ trợ giáo dục phát huy vai trò là tấm gương về đạo đức, lối sống, tác phong, tinh thần trách nhiệm, trung thực, liêm chính, tận tụy với nghề; thực hiện đầy đủ các chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Dạy học bằng tâm huyết; đánh giá đúng sự tiến bộ thực chất và lấy sự tiến bộ của người học làm mục tiêu. Thực hiện nghiêm quy định về dạy thêm, học thêm; không ép buộc học sinh học thêm hoặc cắt giảm nội dung chương trình chính khóa.
Công khai việc sử dụng tài liệu, dữ liệu, công cụ số và trí tuệ nhân tạo trong quá trình hình thành sản phẩm; bảo đảm tôn trọng quyền tác giả và sở hữu trí tuệ. Hướng dẫn người học trích dẫn nguồn, tôn trọng bản quyền và sử dụng trí tuệ nhân tạo có trách nhiệm. Không nâng điểm, sửa kết quả hoặc tiếp tay cho gian lận trong kiểm tra, thi cử.
Người học xây dựng động cơ học tập đúng đắn, nỗ lực học thật để có tri thức thật, năng lực thật, hướng tới giá trị thực chất, không chạy theo điểm số hay tấm bằng. Trung thực trong kiểm tra, thi cử; không gian lận, không sử dụng sản phẩm làm thay hoặc lạm dụng công nghệ để giả mạo kết quả.
