Để tăng cường các biện pháp quản lý rủi ro, kiểm soát, phòng ngừa, phát hiện và ngăn chặn các hoạt động lừa đảo gian lận, thanh toán khống, thanh toán bất hợp pháp qua tài khoản thanh toán, thẻ ngân hàng, ví điện tử tại các đơn vị chấp nhận thanh toán (ĐVCNTT), NHNN đề nghị các tổ chức tín dụng (TCTD) và tổ chức trung gian than toán (sau đây gọi là các đơn vị) nghiêm túc tập trung triển khai có hiệu quả các nhiệm vụ trọng tâm dưới đây.
NHNN yêu cầu quán triệt và nghiêm túc thực hiện các quy định pháp luật hiện hành, các văn bản chỉ đạo về mở và sử dụng tài khoản thanh toán, hoạt động thẻ ngân hàng, ví điện tử đảm bảo an ninh, an toàn, bảo mật trong cung cấp dịch vụ ngân hàng trực tuyến.
Cùng với đó, nghiêm túc triển khai thực hiện tuân thủ quy định tại khoản 5 Điều 7 Thông tư 301 (bổ sung khoản 3a Điều 19 Thông tư 15/2024/TT-NHNN): khi thực hiện giao dịch thanh toán, ngân hàng có trách nhiệm kiểm tra, kiểm soát lệnh thanh toán hợp pháp, hợp lệ trong đó đảm bảo thể hiện đúng số hiệu tài khoản thanh toán, tên tài khoản thanh toán của khách hàng hiển thị đầy đủ trên chứng từ thanh toán.
Ảnh minh họa
Các đơn vị cũng được đề nghị rà soát, đánh giá lại toàn bộ quy trình, quy định nội bộ về việc phát triển các đơn vị chấp nhận thanh toán (ĐVCNTT), nghiêm túc thực hiện tuân thủ đầy đủ quy định tại khoản 3 Điều 20 Thông tư số 15/2024/TT-NHNN ngày 28/6/2024 quy định về dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt (đã sửa đổi, bổ sung tại Thông tư số 30/2025/TT-NHNN) trong đó: rà soát lại các hợp đồng hoặc thỏa thuận bằng văn bản với ĐVCNTT; thực hiện đầy đủ quy trình, thủ tục nhận biết, xác minh ĐVCNTT đảm bảo chính xác, xác thực và cập nhật thường xuyên thông tin về dữ liệu của ĐVCNTT (loại hình kinh doanh, giấy tờ chứng minh loại hình doanh nghiệp/hộ kinh doanh, số định danh, số điện thoại của người đại diện hợp pháp,...). Thực hiện đánh giá, phân loại các ĐVCNTT theo mức độ rủi ro; thường xuyên theo dõi, giám sát và có biện pháp kiểm tra, quản lý chặt chẽ hoạt động của các ĐVCNTT.
NHNN cũng yêu cầu thường xuyên rà soát và cập nhật các tiêu chí nghi ngờ, gian lận trong Bộ tiêu chí nhận diện các ĐVCNTT có dấu hiệu nghi ngờ gian lận, lừa đảo, vi phạm pháp luật dựa trên các tài liệu, thông tin, dữ liệu trong quá trình cung ứng dịch vụ thanh toán và quá trình theo dõi, kiểm tra, giám sát hoạt động của ĐVCNTT. Thực hiện nghiêm túc báo cáo danh sách các ĐVCNTT có dấu hiệu gian lận, giả mạo, vi phạm pháp luật trong Hệ thống thông tin hỗ trợ quản lý, giám sát và phòng ngừa rủi ro gian lận trong hoạt động thanh toán (Hệ thống SIMO).
Các đơn vị cũng được đề nghị thường xuyên kiểm tra, xác minh, đối chiếu thông tin của ĐVCNTT trong kho thông tin, dữ liệu hệ thống SIMO (số định danh của người đại diện hợp pháp) để xác định chủ thể có trong danh sách nghi ngờ, gian lận, vi phạm pháp luật và có biện pháp xử lý phù hợp.
Đồng thời, tăng cường giám sát giao dịch qua hệ thống ngân hàng, tổ chức trung gian thanh toán (TGTT) (tại quầy, ngân hàng trực tuyến/ứng dụng trực tuyến của tổ chức TGTT, các ĐVCNTT…), kịp thời phát hiện các giao dịch đáng ngờ, có dấu hiệu bất thường; chủ động trong việc phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn các hành vi lợi dụng tài khoản thanh toán, thẻ ngân hàng, ví điện tử để thực hiện các giao dịch thanh toán khống, thanh toán bất hợp pháp, chuyển tiền bất hợp pháp, lừa đảo gian lận, chiếm đoạt tài sản và các hành vi vi phạm khác.
Các TCTD và TGTT cũng cần tăng cường truyền thông tới khách hàng (qua các phương tiện thông tin đại chúng, các kênh truyền thông mà khách hàng dễ dàng tiếp cận) về các biện pháp bảo mật dữ liệu cá nhân, tránh rủi ro lộ lọt thông tin cá nhân khi thực hiện giao dịch trực tuyến; cảnh báo khách hàng về tình trạng gian lận, các hành vi lừa đảo vi phạm pháp luật để khách hàng đề phòng và có biện pháp bảo vệ thông tin, dữ liệu cá nhân; cảnh báo về các hành vi bị nghiêm cấm như sử dụng tài khoản thanh toán, thẻ ngân hàng, ví điện tử để thực hiện các giao dịch cho các mục đích rửa tiền, tài trợ khủng bố, lừa đảo, gian lận và các hành vi vi phạm pháp luật khác; nghiêm cấm việc thuê, cho thuê, mượn, cho mượn tài khoản thanh toán, thẻ ngân hàng, ví điện tử hoặc mua, bán thông tin tài khoản thanh toán, thẻ ngân hàng, ví điện tử.
