Mike Tyson và cuộc gặp thay đổi số phận trong trại giáo dưỡng

Mike Tyson từng bị đưa đến trường giáo dưỡng Tryon School for Boys năm 1979, khi mới 13 tuổi.

Năm 1979, Mike Tyson bị đưa đến trường giáo dưỡng Tryon School for Boys ở bang New York sau hàng chục lần bị cảnh sát bắt giữ. Thiếu niên 13 tuổi khi ấy đã quen với trộm cắp, đánh nhau và cuộc sống trong các băng nhóm tại Brooklyn.

Trong tự truyện Undisputed Truth (Sự thật trần trụi), Tyson kể lại quãng thời gian ở trường giáo dưỡng như một bước ngoặt trong cuộc đời. Những trải nghiệm này cũng được ông đề cập chi tiết trong Iron Ambition, cuốn sách xuất bản năm 2017 về mối quan hệ với HLV Cus D'Amato.

Người phát hiện tài năng của Tyson

Trước khi đến Tryon, Tyson từng bị giam tại Spofford Juvenile Center ở Bronx, nơi thường xuyên xảy ra những cuộc xung đột giữa các thiếu niên. Sau nhiều lần vi phạm kỷ luật, cậu được chuyển tới Tryon, cơ sở có điều kiện sinh hoạt tốt hơn, với phòng tập thể thao, bể bơi và các chương trình hướng nghiệp.

Tuy nhiên, Tyson tiếp tục gây rắc rối. Trong một lần bị thiếu niên khác giật mũ, cậu chờ hết giờ học rồi tìm đối phương đánh trả. Hành vi khiến Tyson bị đưa vào khu biệt giam. Tại đây, Tyson nghe các học viên nhắc đến Bobby Stewart, nhân viên quản giáo từng thi đấu quyền Anh. Cậu liên tục đề nghị được gặp ông để xin học đấm bốc.

Stewart không lập tức đồng ý. Ông yêu cầu Tyson phải đi học đầy đủ, chấp hành nội quy và không gây rối trong một tháng. Nếu thực hiện được, cậu mới có cơ hội bước vào phòng tập.

Tyson đánh bại Trevor Berbick năm 1986, trở thành nhà vô địch quyền Anh hạng nặng trẻ nhất lịch sử ở tuổi 20 và 145 ngày.

Tyson bắt đầu thay đổi. Cậu giữ phòng sạch sẽ, nhận thêm công việc và cố gắng cải thiện kết quả học tập. Stewart nhận thấy Tyson gặp khó khăn với việc đọc, viết nhưng tiếp thu nhanh khi được hướng dẫn trực tiếp.

Một lần, Stewart bắt gặp Tyson chuẩn bị nâng mức tạ 250 pound, tương đương 113 kg. Ông khuyên giảm trọng lượng để tránh chấn thương. Theo hồi ức của Tyson, cậu vẫn nâng được mức tạ ấy 10 lần liên tiếp, khiến người quản giáo ngạc nhiên.

Buổi đấu tập đầu tiên cũng để lại ấn tượng mạnh. Tyson liên tục lao lên tấn công, nhưng Stewart bất ngờ tung cú đấm vào bụng khiến cậu ngã xuống sàn, gần như không thở nổi. Thay vì bỏ cuộc, Tyson đứng dậy và đề nghị Stewart chỉ mình cách thực hiện cú đấm vừa khiến bản thân đau đớn.

Thái độ ham học cùng sức mạnh vượt trội khiến Stewart quyết định hướng dẫn Tyson bài bản hơn. Ông dạy cậu cách di chuyển, phòng thủ, phản công và kiểm soát khoảng cách. Tyson tập luyện nhiều giờ mỗi ngày, tiếp thu nhanh và đặc biệt quyết tâm khi gặp những đối thủ mạnh hơn.

Sau một thời gian, Stewart nhận ra học trò đã vượt quá khả năng huấn luyện của mình. Ông quyết định giới thiệu Tyson với Cus D'Amato, người từng đào tạo hai nhà vô địch thế giới Floyd Patterson và Jose Torres.

Cus D'Amato và lời tiên đoán khiến Tyson bật khóc

Stewart đưa Tyson đến phòng tập của D'Amato tại Catskill, New York. Cơ sở nằm trong một tòa nhà cũ, có võ đài nhỏ và những bài báo quyền Anh dán trên tường. Tyson nhớ lại D'Amato ít nói, gần như không biểu lộ cảm xúc khi gặp mình. Teddy Atlas, trợ lý của ông, gặp khó khăn trong việc tìm người đấu tập phù hợp với thể hình của Tyson. Stewart vì thế trực tiếp bước lên võ đài.

Trong hiệp đầu, Tyson liên tục gây sức ép, tung nhiều cú đấm và thể hiện những động tác vừa được hướng dẫn. D'Amato bắt đầu chú ý đến khả năng di chuyển và sức mạnh của cậu. Sang hiệp hai, Stewart đánh trúng mặt khiến Tyson chảy máu mũi. Atlas muốn dừng trận đấu, nhưng cậu thiếu niên nhất quyết tiếp tục vì đã được yêu cầu hoàn thành ba hiệp.

Sự quyết tâm khiến D'Amato hài lòng. Ông cho phép Tyson đấu hết hiệp cuối, đồng thời nhận ra tiềm năng đặc biệt của cậu. Trên đường trở về Tryon, Stewart kể rằng D'Amato tin Tyson có thể trở thành nhà vô địch quyền Anh hạng nặng thế giới nếu nghiêm túc tập luyện và tránh xa những rắc rối.

Tyson ban đầu không tin. Khi Stewart khẳng định D'Amato thực sự đưa ra nhận xét ấy, cậu bật khóc.

Cus D'Amato nhận ra tiềm năng của Tyson và tin cậu có thể trở thành nhà vô địch hạng nặng thế giới.

Trong hồi ức của Tyson, trước cuộc gặp này, chưa từng có người lớn nào đặt nhiều kỳ vọng vào tương lai của cậu như vậy. Sau đó, Tyson thường xuyên đến Catskill tập luyện. Tháng 9/1980, khi rời trường giáo dưỡng, cậu chuyển đến sống cùng D'Amato và người bạn đời của ông, Camille Ewald.

D'Amato không chỉ hướng dẫn kỹ thuật quyền Anh mà còn giúp Tyson xây dựng kỷ luật, kiểm soát nỗi sợ và thay đổi cách nhìn về bản thân. Ông dành nhiều thời gian trò chuyện, khuyến khích cậu đọc sách và nghiên cứu những nhà vô địch trong quá khứ.

Tháng 11/1985, D'Amato qua đời khi Tyson chưa giành được đai vô địch thế giới. Một năm sau, ngày 22/11/1986, Tyson đánh bại Trevor Berbick để đoạt đai WBC hạng nặng ở tuổi 20 và 145 ngày, lập kỷ lục nhà vô địch hạng nặng trẻ nhất lịch sử. Sau này, Tyson nhiều lần thừa nhận nếu không gặp Stewart và D'Amato, ông có thể đã tiếp tục trộm cắp và trở lại nhà tù.

Stewart phát hiện tài năng quyền Anh của Tyson, còn D'Amato giúp cậu thiếu niên từng bị xem là không thể cải tạo tin rằng mình có thể trở thành nhà vô địch thế giới.