Toàn cảnh Hội nghị Chương trình Hỗ trợ quốc tế (ISG) 2025 - Ảnh: VGP/Đỗ Hương
Ngày 9/1, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) tại Việt Nam và Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) tổ chức Hội nghị Toàn thể Chương trình Hỗ trợ quốc tế (ISG) 2025 với chủ đề “Thúc đẩy chuyển đổi hệ thống lương thực, thực phẩm theo hướng xanh, ít phát thải và bền vững: Hợp tác và đổi mới sáng tạo”.
Hội nghị có sự tham dự của các nhà tài trợ quốc tế, doanh nghiệp, đối tác phát triển, tổ chức phi chính phủ (NGOs), viện nghiên cứu và các cơ quan quản lý, thể hiện sự đồng hành mạnh mẽ của cộng đồng quốc tế trong tiến trình chuyển đổi hệ thống nông nghiệp - thực phẩm tại Việt Nam.
Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Đỗ Anh Tuấn, Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), nhấn mạnh chuyển đổi hệ thống lương thực, thực phẩm đang ngày càng được tiếp cận dưới góc nhìn hệ sinh thái nông nghiệp - thực phẩm, trong đó nông nghiệp sinh thái đóng vai trò trung tâm.
Theo ông Tuấn, năm 2025 đã khẳng định rõ nét vai trò của nông nghiệp sinh thái trong thích ứng và giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu, thể hiện qua các cam kết trong NDC 3.0, Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp, cũng như hàng loạt mô hình hiệu quả được triển khai tại địa phương. Bên cạnh đó, hợp tác công-tư và huy động nguồn lực tài chính cho nông nghiệp sinh thái tiếp tục được thúc đẩy.
Việt Nam đang tích cực rà soát, sửa đổi và hoàn thiện chính sách, pháp luật nhằm đáp ứng yêu cầu của quá trình chuyển đổi xanh và sản xuất phát thải thấp. “Các mô hình sinh thái thành công tại địa phương là kết quả của quá trình hợp tác chặt chẽ với các tổ chức quốc tế. Thời gian tới, cần tăng cường kết nối, chia sẻ và chuyển giao những kết quả này thành mô hình cấp quốc gia”, ông Tuấn nhấn mạnh, đồng thời kêu gọi các đối tác quốc tế tiếp tục đồng hành triển khai các sáng kiến xanh, ít phát thải trong lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi và thủy sản.
Giai đoạn 2021-2025, Việt Nam đã triển khai hơn 200 mô hình nông nghiệp sinh thái với sự hỗ trợ của các tổ chức quốc tế như FAO, UNDP. Định hướng năm 2026, Nhóm Đối tác chuyển đổi hệ thống lương thực, thực phẩm sẽ tập trung mạnh vào dinh dưỡng và hành vi tiêu dùng, nhằm thúc đẩy an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và tiêu dùng bền vững.
Cập nhật về hoạt động của Nhóm Đối tác ISG, PGS.TS Trần Minh Tiến, Phó Giám đốc Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam (VAAS), cho biết năm 2025, nhóm đã tập trung khảo sát, đánh giá việc thực hiện Kế hoạch hành động quốc gia về chuyển đổi hệ thống lương thực, thực phẩm (FST-NAP), rà soát phân công nhiệm vụ trong bối cảnh mới và xây dựng dự thảo Kế hoạch thực hiện chi tiết (FST-PIP).
Trong thời gian tới, trọng tâm sẽ là huy động hiệu quả các nguồn lực tài chính và hỗ trợ kỹ thuật cho các chương trình, đề án trọng điểm của Bộ, gắn với mục tiêu tăng trưởng xanh, bảo đảm an toàn thực phẩm, giảm thiểu rủi ro thiên tai, thúc đẩy khoa học-công nghệ và chuyển đổi số, đồng thời giảm thất thoát và lãng phí thực phẩm trong toàn chuỗi.
Đại diện FAO tại Việt Nam, ông Nguyễn Song Hà, Trợ lý Trưởng Đại diện FAO, khẳng định các chiến lược và kế hoạch chuyển đổi hệ thống lương thực, thực phẩm cần được lồng ghép vào các chương trình, quy hoạch vùng và hài hòa với tiêu chuẩn, quy định quốc tế. FAO cũng nhấn mạnh vai trò của tài chính xanh, bảo hiểm nông nghiệp và thị trường các-bon, đồng thời khuyến khích nhân rộng các mô hình nông nghiệp sinh thái, thuận thiên đã chứng minh hiệu quả như lúa- tôm, lúa- sen, tôm rừng, nuôi cá mùa lũ, nông lâm kết hợp.
Hội nghị cũng chia sẻ các thông tin, định hướng chính sách mới từ các diễn đàn quốc tế, trong đó có COP30, đồng thời đề xuất nhiều sáng kiến hợp tác về sản xuất và tiêu dùng bền vững, quản trị ISG và đổi mới sáng tạo trong chuyển đổi hệ thống lương thực, thực phẩm.
Trong khuôn khổ hội nghị, FAO phát động “Năm Quốc tế Phụ nữ làm nông nghiệp 2026”, khẳng định vai trò then chốt của phụ nữ trong xây dựng hệ thống lương thực, thực phẩm bao trùm, công bằng và bền vững.
Đỗ Hương
