Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia
Đáp ứng yêu cầu bảo vệ an ninh quốc gia, an ninh chế độ trong kỷ nguyên mới
Thay mặt Cơ quan soạn thảo, trình bày Tờ trình về dự án Luật, Thứ trưởng Bộ Công an Lê Văn Tuyến cho biết, việc xây dựng Luật để thể chế hóa các quan điểm chỉ đạo của Đảng về an ninh quốc gia nói chung và bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia nói riêng được ban hành trong thời gian vừa qua, đặc biệt là cập nhật những chỉ đạo mới tại Nghị quyết số 22-NQ/TW ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về Chiến lược An ninh quốc gia; đồng thời bảo đảm phù hợp với các chủ trương lớn của Đảng về công tác xây dựng và thi hành pháp luật, đột phá về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
Việc xây dựng dự án luật góp phần hoàn thiện pháp luật về bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia, phù hợp với Hiến pháp, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật và tương thích với các điều ước quốc tế, thỏa thuận quốc tế có liên quan mà Việt Nam là thành viên; khắc phục, xử lý các hạn chế, vướng mắc, bất cập về Pháp lệnh bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia năm 2007; phù hợp với xu hướng phát triển nhanh chóng của khoa học, công nghệ, đáp ứng yêu cầu bảo vệ an ninh quốc gia, an ninh chế độ trong kỷ nguyên mới.
Luật được xây dựng và ban hành nhằm hoàn thiện cơ sở pháp lý về bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia; bảo đảm thực hiện đúng các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, tuân thủ Hiến pháp, bảo đảm quyền con người, quyền công dân; bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, phù hợp với thực tiễn, xác định rõ trách nhiệm, phân công, phân cấp giữa các lực lượng chức năng trong công tác bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia.
Hiện dự thảo luật được xây dựng có bố cục gồm 7 chương với 41 điều, quy định về nguyên tắc bảo vệ, tiêu chí xác định, thẩm quyền, biện pháp bảo vệ, lực lượng bảo vệ, quyền, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, công dân trong bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia; quản lý công trình, an ninh, khu an ninh; chính sách trong hoạt động bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia; quy định loại trừ việc bảo vệ công trình quốc phòng, khu quân sự theo quy định của Luật Bảo vệ công trình quốc phòng và khu quân sự.
Nhất trí với sự cần thiết xây dựng và ban hành luật
Trình bày Báo cáo thẩm tra tại Phiên họp, thay mặt Thường trực Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại Lê Tấn Tới nêu rõ, Thường trực Ủy ban nhất trí với sự cần thiết ban hành Luật với các lý do đã nêu trong tờ trình của Chính phủ, đồng thời nhấn mạnh việc ban hành Luật nhằm thể chế hóa kịp thời chủ trương của Đảng về bảo vệ an ninh quốc gia trong tình hình mới, nhất là Nghị quyết số 22-NQ/TW ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về Chiến lược An ninh quốc gia, khắc phục hạn chế, bất cập sau gần 20 năm thi hành Pháp lệnh bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia năm 2007.
Về biện pháp bảo vệ công trình trọng điểm về an ninh quốc gia (Điều 10), Thường trực Ủy ban cơ bản nhất trí với quy định, có ý kiến đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo quy định rõ hơn trong dự thảo Luật tiêu chí trường hợp đặc biệt cấp thiết, phạm vi, thời hạn áp dụng và cơ chế báo cáo, giám sát đối với thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ áp dụng biện pháp bảo vệ mà pháp luật chưa quy định.
Về chế độ bảo vệ đối với khu vực cấm, khu vực bảo vệ công trình an ninh, khu an ninh (Điều 20), Thường trực Ủy ban cơ bản nhất trí với quy định, đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo quy định cụ thể hơn ngay trong dự thảo Luật các tiêu chí, điều kiện áp dụng để phù hợp khoản 2 Điều 14 Hiến pháp, đồng thời bổ sung quy định bảo đảm an toàn dữ liệu, quyền riêng tư khi giám sát liên tục bằng phương tiện kỹ thuật.
Về tiêu chí xác định, phân loại công trình (Điều 6, Điều 7), Thường trực Ủy ban đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo quy định thống nhất tiêu chí, phương pháp phân loại công trình và bổ sung tiêu chí định lượng cụ thể đối với công trình loại một, nhất là công trình về an ninh năng lượng, chuỗi cung ứng hạ tầng số quốc gia.
Về chế độ chính sách đối với lực lượng bảo vệ và cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia bảo vệ công trình (Điều 34), Thường trực Ủy ban đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo quy định theo hướng dẫn chiếu pháp luật chuyên ngành có liên quan như thi đua, khen thưởng, ưu đãi người có công, bảo hiểm xã hội... để phù hợp với Kết luận số 226-KL/TW ngày 11/12/2025 của Ban Bí thư về việc chấn chỉnh lề lối làm việc, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị.
Về trách nhiệm phối hợp và điều khoản chuyển tiếp (Điều 36, Điều 41), Thường trực Ủy ban đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo bổ sung trách nhiệm phối hợp của chính quyền xã, lực lượng an ninh cơ sở trong tuyên truyền, vận động nhân dân bảo vệ công trình tại địa bàn biên giới, hải đảo; đồng thời quy định rõ thời hạn hoàn thành việc rà soát, xác định lại loại công trình và hiệu lực của các mốc giới, phạm vi bảo vệ đã xác lập theo Pháp lệnh năm 2007 trong thời gian chuyển tiếp.
Tại Phiên họp, các thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội tập trung thảo luận về tính hợp hiến, tính thống nhất của dự án Luật với các luật chuyên ngành và tính tương thích với các điều ước quốc tế; các tiêu chí xác định và phân loại công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia; các biện pháp bảo vệ…
Nguyễn Hoàng
