Đưa kiệt tác opera Italy đến gần công chúng Việt Nam
Tác phẩm kể câu chuyện về Cio-Cio San, một thiếu nữ Nhật Bản đặt trọn tình yêu và niềm tin vào Pinkerton, một sĩ quan hải quân Mỹ. Từ câu chuyện tình yêu đầy bi kịch này, Puccini khai thác nhiều lớp cảm xúc về tình yêu, sự hy sinh, danh dự, niềm tin và phẩm giá con người.
Điểm đáng chú ý trong lần công diễn tại TPHCM là HBSO lựa chọn hình thức hòa nhạc sân khấu (Concert Version). Tác phẩm gồm 2 màn, được chia thành 3 phần biểu diễn, tập trung vào sức mạnh của âm nhạc, giọng hát và cấu trúc kịch tính nguyên bản.
Hình thức này giúp khán giả có điều kiện tập trung hơn vào những giá trị cốt lõi của tác phẩm, đặc biệt là phần thanh nhạc và ngôn ngữ âm nhạc đặc trưng của Puccini, đồng thời vẫn bảo đảm tính liên kết và kịch tính của câu chuyện.
Theo TS. Nhạc trưởng Lê Ha My, Giám đốc HBSO, việc đưa “Madama Butterfly” lên sân khấu TPHCM không chỉ là hoạt động nghệ thuật nhân dịp kỷ niệm 33 năm thành lập Nhà hát mà còn nằm trong định hướng lâu dài của HBSO về giới thiệu những tác phẩm kinh điển của âm nhạc thế giới đến với công chúng.
Qua các chương trình giao hưởng, thính phòng, opera và ballet, HBSO từng bước xây dựng vị trí trong đời sống nghệ thuật TPHCM. Song song với việc giới thiệu các tác phẩm kinh điển, Nhà hát cũng chú trọng phát triển các chương trình âm nhạc và múa đương đại Việt Nam có giá trị nghệ thuật, qua đó tạo thêm những không gian thưởng thức nghệ thuật hàn lâm cho công chúng.
Hội tụ nghệ sĩ Việt Nam và Italy
Phiên bản “Madama Butterfly” lần này có sự tham gia của đội ngũ nghệ sĩ HBSO cùng hai nghệ sĩ Italy, tạo nên điểm nhấn đặc biệt về chuyên môn.
Nhạc trưởng người Italy Roberto Fiore
Đảm nhiệm vai trò Chỉ huy dàn nhạc kiêm Giám đốc Âm nhạc là nhạc trưởng người Italy Roberto Fiore. Hiện làm việc tại Trung Quốc, Roberto Fiore có nhiều năm hoạt động trong lĩnh vực giao hưởng và theo đuổi việc kết nối truyền thống âm nhạc Italy với đời sống nghệ thuật đương đại tại châu Á.
Sự hiện diện của Roberto Fiore góp phần mang đến một cách tiếp cận mới đối với âm nhạc Puccini, đồng thời tạo cầu nối chuyên môn giữa truyền thống opera Italy và đội ngũ nghệ sĩ Việt Nam.
Trong khi đó, vai Pinkerton được giao cho nghệ sĩ tenor Italy Marco Miglietta. Anh từng được đào tạo bởi những tên tuổi lớn của opera quốc tế như Raina Kabaivanska và Renata Scotto. Với quá trình hoạt động tại nhiều nhà hát và liên hoan nghệ thuật ở Italy cũng như quốc tế, Marco Miglietta sở hữu repertoire trải rộng từ dòng Verismo đến các tác phẩm kinh điển của Verdi và Puccini.
Đảm nhận vai nữ chính Cio-Cio San là NSƯT Phạm Khánh Ngọc, một trong những giọng hát opera nổi bật của Việt Nam. Vai diễn này đòi hỏi nghệ sĩ không chỉ có kỹ thuật thanh nhạc mà còn khả năng thể hiện chiều sâu tâm lý của nhân vật qua từng câu hát và lớp diễn.
Đồng hành cùng Phạm Khánh Ngọc và Marco Miglietta là các nghệ sĩ Đào Mác trong vai Sharpless, Phan Hồng Dịu vai Suzuki, Phạm Trang vai Goro, Võ Nguyễn Thành Tâm vai Commissario Imperiale, Trần Thanh Nam vai Hoàng tử Yamadori, Nguyên Vũ Uyên Di vai Kate Pinkerton và Bùi Danh Hùng vai Zio Bonzo.
Chương trình có sự tham gia của Hợp xướng và Dàn nhạc Giao hưởng HBSO. Nhạc trưởng Trần Nhật Minh phụ trách dàn dựng hợp xướng, góp phần hoàn thiện tổng thể âm nhạc của chương trình.
Mở rộng hợp tác nghệ thuật quốc tế
Trong hành trình 33 năm, hợp tác với nghệ sĩ, tổ chức và đối tác quốc tế là một trong những hướng đi được HBSO chú trọng. Những dự án như “Madama Butterfly” tạo điều kiện để nghệ sĩ Việt Nam làm việc trực tiếp với các nghệ sĩ quốc tế, từ đó tăng cường trao đổi chuyên môn và tiếp cận những kinh nghiệm biểu diễn opera đa dạng.
Đại diện Ban tổ chức công bố đêm diễn kiệt tác opera “Madama Butterfly” tại TPHCM
Việc phối hợp cùng Tổng Lãnh sự quán Italy tại TPHCM cũng mang thêm ý nghĩa trong việc thúc đẩy giao lưu văn hóa giữa hai quốc gia. Thông qua một tác phẩm kinh điển của Puccini, khán giả Việt Nam có cơ hội tiếp cận gần hơn với di sản opera Italy, trong khi nghệ sĩ hai nước có thêm không gian hợp tác và chia sẻ chuyên môn.
“Madama Butterfly” cũng cho thấy cách HBSO tiếp tục khai thác các tác phẩm kinh điển bằng những hình thức trình diễn phù hợp với điều kiện sân khấu và nhu cầu thưởng thức hiện nay. Phiên bản hòa nhạc sân khấu giảm bớt các yếu tố dàn dựng sân khấu quy mô, nhưng đặt trọng tâm vào chất lượng âm nhạc, giọng hát và khả năng diễn giải tác phẩm của nghệ sĩ.
Đặc biệt, sự kết hợp giữa các nghệ sĩ Việt Nam và Italy được kỳ vọng tạo nên một phiên bản có sự giao thoa giữa truyền thống biểu diễn opera châu Âu và thực hành nghệ thuật tại Việt Nam.
Với HBSO, chương trình còn là dấu mốc trong hành trình 33 năm xây dựng và phát triển Nhà hát. Từ việc giới thiệu các tác phẩm giao hưởng, thính phòng, opera và ballet kinh điển đến những dự án hợp tác quốc tế, HBSO đang tiếp tục hướng tới mục tiêu đưa nghệ thuật hàn lâm đến gần hơn với công chúng.
Hai đêm diễn “Madama Butterfly” ngày 11 và 12-9 vì thế không chỉ là hoạt động kỷ niệm ngày thành lập HBSO mà còn là một sự kiện nghệ thuật đáng chú ý, nơi di sản opera Italy gặp gỡ đội ngũ nghệ sĩ Việt Nam trên sân khấu TPHCM, mở ra thêm những kết nối văn hóa và chuyên môn giữa hai nền nghệ thuật.
N/Anh
