Theo Cổng thông tin điện tử Công an tỉnh Cà Mau, cùng với sự bùng nổ của thương mại điện tử, thói quen mua sắm trực tuyến (đặt hàng online) đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống sinh hoạt của người dân. Tuy nhiên, sự tiện lợi này lại đi kèm với những lỗ hổng bảo mật mà phần lớn xuất phát từ chính sự chủ quan của người tiêu dùng, tạo cơ hội vàng cho các đối tượng lừa đảo công nghệ cao hoạt động.
Rất nhiều người dân có thói quen sau khi nhận bưu phẩm, bóc lấy hàng hóa liền vứt bỏ ngay vỏ hộp, bao bì ra thùng rác mà quên mất rằng trên đó có dán mã vận đơn chứa đầy đủ thông tin cá nhân: Họ tên, số điện thoại, địa chỉ nhà riêng và đôi khi là cả chi tiết loại hàng hóa vừa mua. Đối với kẻ xấu, những tờ giấy vận đơn bị vứt bỏ này chính là một "mỏ vàng" dữ liệu. Chúng thu gom, ghi chép lại để xây dựng một cơ sở dữ liệu khách hàng thực tế nhằm phục vụ cho các mưu đồ lừa đảo tiếp theo.
Khi đã có thông tin chi tiết của người dân, các đối tượng sẽ dựng lên những kịch bản vô cùng hoàn hảo để giăng bẫy.
Giả danh shipper giao hàng ma: Các đối tượng lừa đảo gọi điện đọc đúng tên, địa chỉ và thông báo có đơn hàng (thường là những món đồ rẻ tiền nhưng được báo giá COD vài trăm ngàn đồng). Do nắm đúng thông tin, nạn nhân hoặc người nhà thường mất cảnh giác và thanh toán tiền nhận hàng mà không kiểm tra kỹ trên ứng dụng mua sắm.
Chiêu trò hoàn tiền, tặng quà tri ân: Lợi dụng việc biết rõ nạn nhân vừa mua một sản phẩm cụ thể, các đối tượng giả danh nhân viên chăm sóc khách hàng của sàn thương mại điện tử (Shopee, Lazada, TikTok Shop...) gọi điện thông báo trúng thưởng hoặc hoàn tiền. Sau đó, chúng yêu cầu nạn nhân nhấp vào đường link lạ để điền thông tin tài khoản ngân hàng, mã OTP và chiếm đoạt tài sản.
Đe dọa, khủng bố: Trong một số trường hợp, số điện thoại và địa chỉ nhà bị rò rỉ còn bị sử dụng để đăng ký vay tiền qua các app tín dụng đen, khiến nạn nhân bỗng dưng trở thành con nợ bị gọi điện quấy rối, đe dọa.
Để chủ động phòng ngừa, Công an tỉnh Cà Mau khuyến cáo người dân khi tham gia mua sắm trực tuyến cần tuân thủ nguyên tắc "3 không - 1 nhớ": Không vứt bao bì, hộp carton có dán mã vận đơn nguyên vẹn ra thùng rác. Hãy dùng bút dạ bôi đen, xé nhỏ hoặc bóc sạch phần giấy có chứa thông tin cá nhân, mã vạch trước khi vứt. Không chuyển khoản tiền thanh toán cho bất kỳ shipper nào khi chưa kiểm tra lại lịch sử đặt hàng trên ứng dụng chính thức để xác nhận đúng mã vận đơn, đúng tình trạng đang giao. Không nhấp vào các đường link lạ, không cung cấp mã OTP, số thẻ ngân hàng cho bất kỳ ai tự xưng là nhân viên sàn thương mại điện tử gọi đến để tặng quà, hoàn tiền. Dặn dò kỹ người thân trong gia đình (đặc biệt là người già, trẻ em) nếu nhận hàng hộ thì tuyệt đối phải liên hệ xác nhận lại với người mua trước khi trả tiền.
Hải Vân
