Bé trai 22 tháng tuổi được đưa đến Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức trong tình trạng cổ tay trái tổn thương nghiêm trọng, bàn tay gần như đứt rời ngang mức cổ tay sau khi bị cuốn vào máy dập nắp cốc nhựa.
Theo các bác sĩ, đây là loại máy sử dụng lực ép cơ học mạnh kết hợp nhiệt độ cao để hàn kín miệng cốc. Khi tiếp nhận người bệnh, đầu các ngón tay đã tím tái, xẹp xuống do không còn được cấp máu nuôi dưỡng.
Do bệnh nhi còn quá nhỏ, êkíp không thể đánh giá đầy đủ mức độ tổn thương ngay tại phòng cấp cứu. Hệ thống báo động đỏ được kích hoạt, huy động sự phối hợp của nhiều chuyên khoa gồm gây mê hồi sức, tạo hình vi phẫu và chấn thương chỉnh hình.
Sau khi hoàn tất các xét nghiệm cần thiết, bệnh nhi được chuyển thẳng vào phòng mổ. Các bác sĩ tiến hành gây mê toàn thân, mở rộng vết thương để đánh giá chi tiết tổn thương trước khi thực hiện phẫu thuật cấp cứu.
Bác sĩ kiểm tra vết thương cho trẻ sau phẫu thuật. (Ảnh: BVCC)
TS.BS Vũ Trung Trực, Phó trưởng khoa Phẫu thuật Hàm mặt - Tạo hình và Thẩm mỹ, cho biết ca bệnh đối mặt với nhiều thách thức lớn.
Khó khăn đầu tiên là tình trạng "thiếu máu nóng". Mặc dù bàn tay chưa đứt rời hoàn toàn về mặt cơ học nhưng hệ thống mạch máu nuôi dưỡng đã bị phá hủy gần như hoàn toàn. Do vẫn còn dính một phần da nên chi thể không được bảo quản trong điều kiện lạnh tiêu chuẩn như các trường hợp đứt rời hoàn toàn. Điều này làm tăng nguy cơ hoại tử mô và giảm đáng kể khả năng nối thành công.
Thách thức thứ hai đến từ đặc điểm tổn thương. Ngoài việc bị dập nát bởi lực ép mạnh, các mô còn chịu tác động của nhiệt độ cao từ máy dập cốc. Tổ chức bị cháy bỏng khiến việc tìm kiếm, nhận diện và nối lại các mạch máu trở nên đặc biệt khó khăn.
Khó khăn lớn nhất là kích thước mạch máu quá nhỏ. Ở trẻ chưa đầy hai tuổi, đường kính mạch máu vùng cổ tay chỉ khoảng 0,7-0,8 mm, tương đương mạch máu ở ngón tay người lớn. Điều này đòi hỏi kỹ thuật siêu vi phẫu với độ chính xác rất cao cùng sự tập trung tuyệt đối của êkíp phẫu thuật.
Sau hơn 5 giờ căng thẳng trong phòng mổ, các bác sĩ đã tái thông thành công hệ thống mạch máu và thần kinh cho bàn tay bị tổn thương.
Đến ngày thứ sáu sau phẫu thuật, bàn tay bệnh nhi hồng ấm, được tưới máu tốt. Các ngón tay bắt đầu xuất hiện những cử động nhỏ đầu tiên, cho thấy tín hiệu tích cực về khả năng phục hồi chức năng trong thời gian tới.
Từ trường hợp này, các bác sĩ khuyến cáo phụ huynh không để các thiết bị điện và máy móc có khả năng gây tai nạn như máy xay, máy dập hay các dụng cụ sinh nhiệt trong tầm với của trẻ nhỏ. Sự giám sát cần được tăng cường trong những thời điểm sinh hoạt gia đình có nhiều thay đổi như chuyển nhà, nghỉ lễ hoặc dịp đông người qua lại.
Khi xảy ra tai nạn đứt rời hoặc gần đứt rời chi thể, cần nhanh chóng sơ cứu cầm máu và đưa người bệnh đến cơ sở ngoại khoa chuyên sâu trong thời gian sớm nhất để tận dụng "thời gian vàng" cho việc bảo tồn và phục hồi chức năng chi thể.
