Thành lập năm 1967 dưới thời Liên Xô, Zarubezhneft ban đầu có nhiệm vụ hỗ trợ các quốc gia hữu nghị xây dựng ngành dầu khí. Hiện doanh nghiệp này là công ty dầu khí 100% vốn nhà nước Nga, có 55 năm kinh nghiệm quốc tế.
Doanh nghiệp này tham gia phát triển các mỏ dầu khí tại Nga và nước ngoài, với danh mục gồm 20 tài sản khai thác, 4 tài sản hạ nguồn và 12 doanh nghiệp dịch vụ.
Zarubezhneft hiện hoạt động tại nhiều thị trường như Việt Nam, Cuba, Uzbekistan, Ai Cập, Indonesia và Bosnia and Herzegovina. Tại Việt Nam, doanh nghiệp này gắn với hơn 40 năm hợp tác dầu khí thông qua Liên doanh Việt - Nga Vietsovpetro.
Ngoài Vietsovpetro, dấu ấn lớn khác là Rusvietpetro, liên doanh dầu khí tại Nga giữa Zarubezhneft và Petrovietnam. Đây được xem là một trong những khoản đầu tư ra nước ngoài hiệu quả nhất của ngành dầu khí Việt Nam.
Liên doanh ở vùng băng giá âm 50 độ C
Rusvietpetro được thành lập năm 2008, trong đó Zarubezhneft nắm 51%, còn Petrovietnam sở hữu 49%. Liên doanh này được cấp quyền khai thác các lô dầu khí tại khu vực Nhenhesky, vùng Cực Bắc nước Nga.
Đây là khu vực có điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, mùa đông kéo dài, nhiệt độ có thời điểm xuống tới âm 50 độ C. Nhiều khu vực mỏ nằm biệt lập, việc vận chuyển thiết bị phụ thuộc lớn vào điều kiện thời tiết.
Theo các thông tin công bố, Rusvietpetro được cấp quyền khai thác 4 lô dầu khí với tổng trữ lượng thu hồi kỹ thuật ước tính khoảng 104 triệu tấn dầu. Sau hơn 3 năm hoạt động, liên doanh đạt sản lượng khai thác đỉnh hơn 3 triệu tấn dầu mỗi năm và duy trì ổn định trong nhiều năm.
Dự án này được xem là một trong những khoản đầu tư ra nước ngoài hiệu quả của ngành dầu khí Việt Nam. Với vốn đầu tư ban đầu khoảng 533 triệu USD, phía Việt Nam đã nhận về gần 1,4 tỷ USD lợi nhuận. Tổng lợi nhuận Rusvietpetro mang lại cho hai phía đã vượt 3 tỷ USD.
BCTC hợp nhất năm 2025 của Petrovietnam cũng cho thấy Rusvietpetro tiếp tục đóng góp đáng kể. Trong năm, PVN ghi nhận 5.599 tỷ đồng cổ tức - lợi nhuận được chia từ liên doanh này, tăng khoảng 9,5% so với mức 5.111 tỷ đồng năm trước.
Một biểu tượng giữa biển khơi Việt Nam
Nếu Rusvietpetro là dấu ấn của hợp tác Việt - Nga tại vùng Cực Bắc, Vietsovpetro là biểu tượng trên thềm lục địa Việt Nam.
Vào 03h30 ngày 4/6/2026, Liên doanh Việt - Nga Vietsovpetro chính thức cán mốc khai thác 255 triệu tấn dầu từ Lô 09-1. Dấu mốc này nối tiếp hành trình từ ngày 26/6/1986, khi Vietsovpetro khai thác tấn dầu đầu tiên từ mỏ Bạch Hổ, mở ra giai đoạn phát triển mới cho ngành công nghiệp dầu khí Việt Nam.
Theo BCTC hợp nhất năm 2025 của Petrovietnam, PVN ghi nhận 3.671 tỷ đồng lãi tiền dầu từ Vietsovpetro trong doanh thu hoạt động tài chính. Đồng thời, PVN phát sinh 43.458 tỷ đồng mua hàng hóa, dịch vụ từ liên doanh này.
Tính trong 5 năm trở gần nhất, 2 liên doanh Vietsovpetro và Rusvietpetro đã mang về cho PVN hơn 40 nghìn tỷ lợi nhuận. Hai năm gần nhất, lợi nhuận được chia từ Rusvietpetro đã vượt lợi nhuận được chia từ lãi tiền dầu của Vietsovpetro.
Điểm đáng chú ý là hợp tác giữa Zarubezhneft và Việt Nam không chỉ dừng ở dầu khí truyền thống. Tại cuộc tiếp Tổng giám đốc Zarubezhneft ngày 17/6/2026, Thủ tướng đề nghị tập đoàn này phối hợp chặt chẽ với PVN và Vietsovpetro để sớm hoàn thiện đề xuất lập cơ sở sản xuất thiết bị điện gió và phát triển chuỗi cung ứng tại Việt Nam.
Thủ tướng Lê Minh Hưng tiếp Tổng giám đốc Tập đoàn Năng lượng nguyên tử quốc gia (Rosatom) A. Likhachev, ngày 17/6. Ảnh: VGP
Về phía Zarubezhneft, Tổng giám đốc S. Kudryashov khẳng định sẽ cùng PVN thực hiện các văn kiện đã ký trong chuyến thăm Nga của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vào tháng 5/2025. Ông cũng đề xuất mở rộng hợp tác với các đối tác Việt Nam trong lĩnh vực điện gió ngoài khơi, năng lượng tái tạo và các dự án năng lượng mới.
