Từ âm nhạc đến xiếc - tạp kỹ, những buổi diễn cuối tuần tại Nhà Bát Giác (Hà Nội) đang góp phần làm phong phú đời sống tinh thần, hình thành thói quen thụ hưởng văn hóa trong cộng đồng.
Nghệ thuật níu chân người đi bộ
Mới đây, chương trình “Âm nhạc cộng đồng” mang đến một đêm nghệ thuật giàu cảm xúc với những giai điệu về quê hương, đất nước và tình mẫu tử. Không lựa chọn các ca khúc sôi động, đêm diễn chạm tới khán giả bằng những tiết mục nhẹ nhàng nhưng giàu chiều sâu, cho thấy cách Hà Nội mở rộng không gian thụ hưởng văn hóa để văn hóa trở thành một phần tự nhiên trong đời sống phố thị.
Theo Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, chương trình do các nghệ sĩ trẻ cùng học viên, sinh viên Trường Cao đẳng Nghệ thuật Hà Nội thực hiện. Mở đầu bằng hòa tấu “Trống cơm”, “Gặp nhau giữa rừng mơ”, chương trình nhanh chóng dẫn dắt người xem vào mạch cảm xúc đậm chất Hà Nội qua ca khúc “Một thoáng Tây Hồ”.
Giữa không gian phố đi bộ đông đúc, hình ảnh Hồ Tây, những con đường quen thuộc hay nhịp sống thanh bình của Thủ đô hiện lên qua âm nhạc, thu hút đông đảo khán giả dừng chân thưởng thức. Không ít du khách nước ngoài cũng thích thú ghi lại các tiết mục như một trải nghiệm văn hóa đặc biệt giữa lòng Hà Nội.
Nếu “Một thoáng Tây Hồ” gợi vẻ đẹp Hà Nội, thì “Cõng mẹ về trời”, “Lời ru”, “Mẹ yêu con” lại đưa người nghe trở về với những cảm xúc gần gũi. Những ca khúc quen thuộc được thể hiện bằng lối biểu diễn mộc mạc, không cầu kỳ kỹ thuật nhưng vẫn tạo được sự đồng cảm.
Điểm nhấn của đêm diễn còn đến từ các tiết mục nhạc cụ dân tộc. Những âm thanh quen thuộc trên sân khấu chuyên nghiệp nay vang lên gần gũi hơn trong không gian mở. Nhiều bạn trẻ chăm chú theo dõi, trong khi không ít em nhỏ lần đầu được nghe trực tiếp tiếng đàn nhị, đàn tranh.
Khác với không gian nhà hát, việc thưởng thức nghệ thuật tại Nhà Bát Giác diễn ra tự nhiên. Có người dừng lại vài phút, có người đứng xem từ đầu đến cuối. Chính sự gặp gỡ tình cờ ấy lại mở ra khả năng kết nối sâu sắc và để lại hình ảnh đẹp về một Thủ đô văn hiến.
Theo đại diện Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, mô hình này cho thấy sự thay đổi trong cách tiếp cận văn hóa của công chúng. Nếu trước đây, việc thưởng thức nghệ thuật thường gắn với các sân khấu chuyên nghiệp hay sự kiện lớn, thì nay người dân có thể tiếp cận nghệ thuật miễn phí ngay trong lúc đi dạo, vui chơi hay tập thể dục. Âm nhạc không còn nằm sau cánh cửa nhà hát mà hiện diện giữa đời sống thường nhật theo cách gần gũi hơn.
Biểu diễn nhạc cụ dân tộc trong chương trình 'Âm nhạc cộng đồng' tối 10/5.
Nuôi dưỡng đời sống văn hóa đô thị
Trước đó, nhiều chương trình trong khuôn khổ “Âm nhạc cuối tuần” cũng để lại dấu ấn với công chúng và du khách Thủ đô. Từ các đêm nhạc trẻ với “Là con gái phải xinh”, “Răng khôn”, “Ngày nắng”, “Hoa nắng”... đến các chương trình xiếc - tạp kỹ do Nhà hát Nghệ thuật Xiếc và Tạp kỹ Hà Nội thực hiện đều tạo nên không khí sôi động tại khu vực Nhà Bát Giác.
Các tiết mục như “Đế thống”, “Hề đôi”, “Lắc vòng”, “Bong bóng sắc màu” hay các màn ảo thuật liên tục nhận được những tràng pháo tay từ khán giả.
Không dừng ở hoạt động giải trí, chương trình còn mở rộng sự tham gia của cộng đồng vào đời sống văn hóa. Trong nhiều đêm diễn, bên cạnh nghệ sĩ chuyên nghiệp còn có học sinh Hà Nội tham gia biểu diễn. Gần đây, học sinh Trường PTCS Nguyễn Đình Chiểu với các tiết mục violin “Mẹ yêu con”, sáo “Anh vẫn hành quân”… đã góp phần làm phong phú màu sắc âm nhạc và khiến cộng đồng trở thành một phần của không gian văn hóa.
Chị Đặng Kim Anh (phường Cửa Nam) chia sẻ: “Các chương trình cuối tuần ngày càng đa dạng. Có hôm sôi động cho giới trẻ, có hôm nhẹ nhàng, sâu lắng. Điều đáng quý là trẻ nhỏ được tiếp xúc với nhiều loại hình nghệ thuật một cách tự nhiên”.
Không chỉ với người dân, các chương trình biểu diễn còn tạo thêm trải nghiệm văn hóa cho du khách. Trong nhiều đêm diễn, không khó để bắt gặp hình ảnh các nhóm khách nước ngoài đứng xem biểu diễn. Với họ, đây không chỉ là hoạt động giải trí, mà còn là cơ hội cảm nhận nhịp sống văn hóa của Hà Nội.
Từ một sân khấu ngoài trời bên hồ Hoàn Kiếm, có thể thấy Hà Nội đang lựa chọn cách phát triển văn hóa theo hướng đưa văn hóa hiện diện thường xuyên trong đời sống đô thị. Tinh thần ấy cũng được nhấn mạnh trong Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị và Chương trình hành động số 08-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội, khi văn hóa được xác định là nền tảng tinh thần, nguồn lực phát triển và yếu tố tạo nên bản sắc riêng của Thủ đô.
